Antalya geçtiğimiz günlerde COP31’in gölgesinde kalan bir kongreye ev sahipliği yaptı. Enerji sektörünün ulusal ve uluslararası temsilcilerini bir araya getiren EIF 2026 Enerji Dönüşüm Fuarı ve Kongresi, Antalya ANFAŞ Fuar Merkezi’ndeydi. Kongrede enerji sektörü masaya yatırıldı. Yani Türkiye’nin ve dünyanın enerji gerçeği Antalya’dan ses verdi. İşte rakamlar… Elektrikli araçlar ve hızla büyüyen veri merkezlerinin etkisiyle küresel elektrik talebi, toplam enerji artışını ikiye katlamış durumda. Dünyada 700 milyondan fazla insan hâlâ elektriğe erişemezken, küresel talep artışı ikiye katlandı. Türkiye ise kişi başı yaklaşık 4 bin kilovatsaatlik tüketimiyle bu kritik refah eşiğinde yer alıyor.
Antalya’da artık o kadar çok zirve, kongre, etkinlik oluyor ki inanın yetişmekte, takip etmekte zorlanıyoruz. Onlardan biri de EIF 2026 Enerji Dönüşüm Fuarı ve Kongresi’ydi. Etkinlik geçtiğimiz hafta ANFAŞ’ta gerçekleşti. Enerji sektörünün ulusal ve uluslararası temsilcilerini ağırlayan zirvede önemli veriler paylaşıldı ve tabii enerjiye dair önemli mesajlar da verildi.
Kongrede İklim Enerji Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Kutalmış Güven, enerji dönüşümündeki küresel gelişmeleri ve Türkiye’nin yenilenebilir enerji yatırımlarında gelinen noktaya dair çok önemli bilgiler paylaştı. Prof. Dr. Kutalmış Güven’in bana göre verdiği en dikkat çekici ayrıntı, küresel elektrik talebinin her geçen gün giderek büyümesi ve bu büyümede elektrikli araçların önemli bir yer edinmesi gerçeği oldu.
Sevgili okurlar, rakamlar gerçekten çok çarpıcı. Hemen paylaşıyorum. Dünyada elektrik talebi yılda yüzde 3–4 büyüyor ve bu oran toplam enerji talebindeki artış hızının yaklaşık iki katına ulaşıyor. Elektrikli araçlar, ısı pompaları, soğutma ihtiyacı, sanayide elektrifikasyon ve veri merkezleri bu yükselişte etkili.
700 Milyon İnsan Elektriksiz…
Uluslararası Enerji Ajansı’nın öngörüsüne göre veri merkezlerinin elektrik tüketiminin 2030’a kadar iki katından fazla artması bekleniyor. Elektrik tüketimi ile insani gelişmişlik arasındaki ilişkiye bakıldığında, mevcut kullanım teknolojileri dikkate alınarak kişi başına yıllık net elektrik tüketimi 4–5 bin kilovatsaate ulaşana kadar eğitim, sağlık, yaşam süresi ve gelir göstergeleri hızla yükseliyor. Dünyada 700 milyonu aşkın insan elektriğe erişemezken bazı Afrika ülkelerinde kişi başına yıllık tüketim birkaç yüz kilovatsaat düzeyinde kalıyor, gelişmiş ülkelerde ise 8–15 bin kilovatsaat aralığına çıkıyor. Zaten enerjide kişisel tüketim doğrudan eğitim, sağlık ve gelir seviyesini belirliyor. Yani bir ülkenin enerji tüketimine bakarak o ülkenin gelir seviyesini anlamak çok mümkün.
Veriler çok şaşırtıcı değil mi? Yani dünyanın bir bölümü, kaldı ki ciddi bir bölümü 700 milyon insan elektriksizken başka bir dünya enerjiyi sonuna kadar kullanıyor, tüketiyor. Zaten enerjide küresel talep artışı da bu enerji tüketim çılgınlığı nedeniyle küreselde ikiye katlanmış durumda.
Peki ya ülkemiz? Evet, Türkiye de kritik refah eşiğinde. Ne demek bu kritik refah eşiği derseniz hemen açıklayalım. Enerji tüketiminde kritik refah eşiği, bir bireyin ya da toplumun insani gelişmişlik, sağlık, eğitim ve modern yaşam standartlarını sürdürebilmesi için ihtiyaç duyduğu minimum kişi başı yıllık enerji tüketim miktarını ifade ediyor. Türkiye yaklaşık 4 bin kilovatsaatlik kişi başı tüketime sahip. Bu rakam Türkiye’nin kritik refah eşiğinde yer aldığı anlamına geliyor.
Sevgi & Saygı
