Kalleşçe Öldürülen Türk Başbuğları -23
Başbuğ Abdülaziz Han devletin başına geçtiğinde durum, özet olarak bu haldeydi!
Türk halkı Başbuğ Abdülaziz Han’ı çok sevmekteydi. O, daha şehzade iken halkın arasına karışır, onlarla dertleşirdi. Devasa gövdesi ve azametli görünüşüne karşın Mülayim bir insandı. Halk onu kendilerinden biri olarak kabul ederdi, ona karşı hep saygılı davranırlardı. Saygı onun makamına idi, sevgi ise kişiliğineydi. Abdülaziz ile halk arasında saygı ve sevgiye dayanan bir samimiyet vardı, İşte bu samimiyetten ötürü halk ona bir lakap takmıştı ve ondan bahsederken hep şöyle derlerdi; “SULTAN AZİZ”…
Sultan Aziz devletin başına geçtiğinde, durum hiç de iç açıcı değildi, iç karartıcı idi. Kötülüğe hizmet edenler; ellerini ovuşturarak Devlet-i Ali’nin parçalanıp yok edilmesi sürecini hem yönetiyor hem de zevkleniyorlardı. Kısa sayılabilecek bir zamanda emellerine ulaşmayı umuyorlardı. Onlar Sultan Aziz’i istemiyorlardı ancak, devletin başına o geçti. Başlangıçta hemen ve katı tavır almayışları hatta Sultan Aziz ile yakınlaşma çabaları, onun yapacaklarını ve emel ufkunu tam olarak tahmin edememelerindendi…
İşte Sultan Aziz’in yaptıkları:
Dış siyasette yaptıkları: Kesin ve net tavırlar koyarak düşmanların oyunlarını bozma yollarını aramış ve pek çok konuda başarılı olmuştur. Karadağ ve Hersek isyanlarını bastırmak için askeri güç sevk etti. Ordu komutanlarından Ali Paşa’yı Girit’e gönderdi, o an için adada asayiş sağlandı. Batılıların sürekli olarak Mısır’ı İmparatorluktan koparma faaliyetlerine bir son vermek üzere bizzat Mısır’ı ziyaret etti. Bu ziyaretle Mısır’ı yöneten Hidiv (Osmanlının Mısır Valisi) İsmail paşa ve Mısır halkına, Osmanlı İmparatorluğu’nun bir vilayeti olduklarını, dolayısıyla Osmanlının ağırlığını onlara hissettirmiş oldu. Ziyarette; Veliaht Murat, Şehzade Abdülhamit ve Şehzade Reşat efendileri de yanına alarak hanedanın ağırlığını da hissettirmiştir. Sultan Aziz’in Avrupa seyahati de vakar içinde ve Osmanlının ağırlığı – saygınlığı çerçevesinde gerçekleşmiştir. Aksi davranışlara karşı, bazen diplomasinin de kuralları aşılarak sert tepkiler verilmiştir. Örneğin Girit konusunda çok sert bir tavır sergilemiş olan Sultan Aziz, İngiliz Kraliyet ailesinden bir kız ile Veliaht Murat’ın evlendirilme girişimine de sert bir tavırla karşı çıkmıştır.
Mali konularda yaptıkları: Sarayda gösterişe/şatafata harcanan bütün giderleri kesmiştir. Çok maaş alan üst düzey memurlardan bir kısmının işine son vermiş kalanların maaşlarını da düşürmüştür. Sarayda altın gümüş gibi kıymetli madenlerden eşya alınmasını ve kullanılmasını yasaklamıştır. Hassa denilen, kendisine özel olarak tahsis edilen bütçenin üçte birini kesti ve hazineye iade etti. Rüşvetçileri sıkı bir takip altına aldırdı. Benzeri uygulamalarla hem israfı önledi hem de geliri artırdı. Bu alınan önlemler ve yeni uygulamalar sonucu devlet bütçesi hızla düzelme yoluna girdi.
DEVAMI VAR
