Türkiye İstatistik Kurumu’nun açıkladığı Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri 2024 raporu, genç mezunların yurt dışına yöneliminin sürdüğünü ortaya koydu. Verilere göre, Türkiye’de üniversite mezunlarının yüzde 2’si eğitim ya da kariyer gerekçesiyle başka ülkelere göç etti. Moleküler biyoloji, mühendislik ve bilişim teknolojileri alanlarındaki mezunlar listenin başında yer alırken, en fazla göç verenler Fransızca ve İngilizce eğitim alan öğrenciler oldu.
Vakıf Üniversitesi Mezunları Daha Çok Yurt Dışına Gidiyor
Rapor, vakıf üniversitesi mezunlarının beyin göçü oranının devlet üniversitelerine kıyasla oldukça yüksek olduğunu gösterdi. 2024 yılında devlet üniversitesi mezunlarında oran yüzde 1,7 olarak sabit kalırken, vakıf üniversitesi mezunlarında yüzde 4,3 olarak ölçüldü.
Vakıf üniversiteleri içinde en yüksek beyin göçü oranı, tam burslu öğrencilerde yüzde 8,3 ile gerçekleşti. Bu grubu kısmi burslu öğrenciler yüzde 3,7, ücretli eğitim alanlar yüzde 3,6 oranıyla takip etti.

Bilişim, Mühendislik ve Doğa Bilimleri Öne Çıktı
Beyin göçünün en yoğun yaşandığı alanlar, Türkiye’nin geleceği açısından kritik öneme sahip olan bilişim ve mühendislik bölümleri oldu.
2024 yılı verilerine göre;
Bilişim ve iletişim teknolojileri mezunlarının beyin göçü oranı yüzde 6,7,
Mühendislik, imalat ve inşaat alanında yüzde 4,4,
Doğa bilimleri, matematik ve istatistik alanında yüzde 2,7 olarak kaydedildi.
Moleküler Biyoloji Zirvede
TÜİK’in raporuna göre en yüksek beyin göçü oranına sahip lisans programı yüzde 15,0 ile moleküler biyoloji ve genetik oldu.
Onu sırasıyla şu bölümler izledi:
-İşletme mühendisliği: yüzde 10,8
-Elektronik mühendisliği: yüzde 9,6
-Matematik mühendisliği: yüzde 9,5
-Biyomühendislik: yüzde 9,4
Uzmanlara göre, bu oranlar nitelikli iş gücünün dışarıya kaybının sürdüğünü ve özellikle yüksek teknoloji alanlarında beyin göçünün hız kesmediğini gösteriyor.
Yabancı Dilde Eğitim Görenler Daha Fazla Göç Ediyor
Öğrenim diline göre yapılan analizlerde, Fransızca eğitim alan mezunların yüzde 9,9 ile en yüksek beyin göçü oranına sahip olduğu görüldü. İngilizce eğitim alanlar yüzde 6,2, Almanca yüzde 5,9, Rusça yüzde 4,7 oranında yurt dışına göç etti.
Bu durum, yabancı dilde eğitim gören öğrencilerin küresel iş fırsatlarına daha hızlı erişim sağladığını ortaya koyuyor.

ABD, Almanya ve Kanada Önde
Beyin göçü haritasında ABD, Almanya, Birleşik Krallık, Hollanda ve Kanada en çok tercih edilen ülkeler olarak öne çıktı. ABD’ye giden mezunlar arasında en büyük pay elektrik-elektronik mühendisliği bölümü mezunlarına ait oldu.
Almanya, Birleşik Krallık ve Hollanda ise daha çok bilgisayar mühendisliği mezunları tarafından tercih edildi. Kanada’ya göç edenler arasında ise işletme mezunları başı çekti.
