Hatay'ın kurtuluşu ve Türkiye'ye katılması, tarih boyunca önemli bir dönüm noktası olarak kabul edilir.
Hatay'ın kurtuluşu ne zaman? Hatay nasıl kurtuldu?
Hatay'ın Türkiye'ye katılması, Türk ve Fransız heyetleri arasında yapılan antlaşmalar ve Hatay Meclisi'nin aldığı kararlar ile gerçekleşti. 1938 ve 1939 yıllarında yaşanan bu süreç, Hatay'ın bağımsızlık ve Türkiye'ye katılma yolculuğunu şekillendirdi.
Hatay'ın kurtuluş süreci
3 Temmuz 1938'de Türk ve Fransız heyetleri arasında yapılan antlaşma ile Hatay'da eşit sayıda olacak şekilde toplam 5000 kişilik Türk ve Fransız askerî gücü konuşlandırıldı. Bu şekilde Hatay'ın statüsü korunmuş oldu. Türk Ordusu 4 Temmuz 1938'de Hatay'a girerek görevine başladı.
Bağımsız Hatay Cumhuriyeti'nin ilanı
Seçimlerle oluşturulan Hatay Meclisi, 2 Eylül 1938'de toplanarak bağımsız Hatay Cumhuriyeti'ni ilan etti. Cumhurbaşkanlığına Tayfur Sökmen, Başbakanlığa ise Abdurrahman Melek seçildi. Bu adımlar, Hatay'ın bağımsız bir devlet olarak varlığını sürdürmesini sağladı.
Türkiye'ye katılım süreci
Cumhurbaşkanı İsmet İnönü, 23 Haziran 1939'da iltihak kararının alınmasının ardından Ankara’da, Fransa ile Türkiye arasında 'Türkiye ile Suriye Arasında Toprak Sorunlarının Kesinlikle Çözümüne İlişkin Antlaşma'nın imzalanması ile Fransa, Hatay’ın Türkiye’ye katılmasını kabul etti. Hatay Devlet Meclisi, 29 Haziran 1939 tarihinde oy birliği ile Türkiye Cumhuriyeti'ne iltihak kararı aldı. Türkiye ise, 7 Temmuz 1939 günü çıkarılan bir yasa ile 'Hatay' ilini kurarak bağlanma işlemini sonuçlandırdı. 23 Temmuz 1939'da Fransız Birlikleri Hatay'ı terk etti.
Hatay'ın büyükşehir statüsü
2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı kanun ile Hatay'da sınırları il mülki sınırları olan Büyükşehir Belediyesi kuruldu ve 2014 Türkiye yerel seçimlerinin ardından Büyükşehir Belediyesi çalışmalarına başladı. Bu adım, Hatay'ın modern Türkiye'deki yerini ve yönetim yapısını güçlendirdi.
