Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası kapsamında emekli olan yaklaşık 1 milyon kişi, sosyal güvenlik destek primi (SGDP) ödeyerek çalışmaya devam ediyor. Ancak, 30 Nisan 2008 sonrası sigorta girişi olanlar emeklilikte çalışma hakkından yararlanamıyor.
30 Nisan 2008 Öncesi ve Sonrası Sigorta Girişi Ayrımı
Emekli olduktan sonra çalışma hakkı, 30 Nisan 2008 tarihine kadar sigortalı çalışmaya başlayanlara tanınıyor. Bu tarihten sonra sigortalı çalışmaya başlayanlar ise emekli olduktan sonra hiçbir işte çalışamıyorlar. Sigorta girişi 30 Nisan 2008 sonrası olanlar, gerekli prim günlerini tamamladıktan sonra kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaşında emekli olabilirler ancak hiçbir işte çalışamazlar.
Prim Gününü Tamamlayanların Emeklilik Şartları
Sigorta girişi 30 Nisan 2008 öncesinde olanlar, emeklilikte çalışmaya devam edebiliyor. 4/a statüsünde çalışanlar için gerekli prim günü 7200, 4/b ve 4/c statüsünde çalışanlar için ise 9000 prim günü olarak belirlenmiş durumda. Prim gününü tamamlayamayanlar ise en az 5400 prim günü ile normal emeklilik yaşından 3 yıl sonra emekli olabiliyorlar.
SGDP Ödeyerek Çalışma ve Prim Ödeme Zorunluluğu
Herhangi bir statüde emekli olanlar, SGDP ödeyerek işçi statüsünde (4/a) çalışmaya devam edebiliyorlar. Esnaf olarak çalışan emekliler ise SGDP ödemiyorlar. Ancak, kamuda çalışmaya başlayan emeklilerin aylıkları kesiliyor. Sigorta girişi 2008 sonrası olanlar, emekli olduktan sonra hiçbir işte çalışamazlar.
Son 7 Yıl Kuralı Uygulaması
2008 öncesi sigortalı çalışmaya başlayıp birden fazla statüde çalışmış olanlar için son 7 yıl en fazla hangi statüde çalışmışlarsa o statüden emekli olabiliyorlar. Bu kural, özellikle BAĞ-KUR’lular ve isteğe bağlı sigortalılar için avantaj sağlıyor. Ancak, 30 Nisan 2008 sonrası sigorta girişi olanlar için son 7 yıl kuralı uygulanmıyor. Bu kişiler, çalışma hayatları boyunca en fazla hangi statüde çalışmışlarsa o statüden emekli olabiliyorlar.
2008 Sonrası Sigorta Girişi Olanların Durumu
Örneğin, 1 Mayıs – 31 Aralık 2008 tarihleri arasında çalışmaya başlayan 4/a’lılar, 4600 prim gününü tamamlamışlarsa kadınlarda 61, erkeklerde 63 yaşında emekli olabilirler. Ancak, bu kişiler emekli olduktan sonra çalışmak isterlerse emekli aylıkları kesilecek. Sigorta girişi 30 Nisan 2008 sonrası olanlar için emeklilik sonrası çalışma yasağı devam ediyor. Bu durum, emekli maaşlarının yetersiz olduğu durumlarda çalışanların ya emekli aylığını kestirerek çalışmasına ya da sigortasız bir işte çalışmak zorunda kalmasına neden oluyor.
