Antalya Valiliği öncülüğünde Coğrafi İşaret Seferberliği başlatılan Antalya'da, Türkiye’de Coğrafi İşaretlerin Sürdürülebilirliği Çalıştayı düzenlendi. Tarım ve Orman Bakanlığı, TOBB, FAO, TÜRKPATENT, YÜCİTA ve Antalya Ticaret Borsası gibi kurumlar tescilli ürünlerin geleceğini masaya yatırdı. Açılışta konuşan Antalya Valisi Hulusi Şahin, “Binlerce yıllık gastronomi mirasımızı korumak ve ekonomik değerini artırmak için birlikte çalışıyoruz” dedi.
Antalya Ticaret Borsası Toplantı Salonu’nda düzenlenen Türkiye’de Coğrafi İşaretlerin Sürdürülebilirliği Çalıştayı'nın açılışına; Antalya Valisi Hulusi Şahin, Antalya Ticaret Borsası Ali Çandır, ATB Meclis Başkanı Erdoğan Ekinci, BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Temsilci Yardımcısı Ayşegül Selışık, YÜCİTA Başkanı Prof. Dr. Yavuz Tekelioğlu, Türk Patent ve Marka Kurumu Daire Başkanı Hakan Kızıltepe, Tarım ve Orman Müdürlüğü Tarım Reformu Genel Müdürlüğü Daire Başkanı Ahmet Turan Gürkan, Antalya Tarım ve Orman Müdürü Şakir Fırat Erkal, BATEM Müdürü Abdullah Ünlü, oda borsa başkanları, ATB yönetim kurulu üyeleri ve kurum temsilcileri ile çok sayıda yerli ve yabancı akademisyen katıldı.
"Binlerce Yıllık Gastronomi Mirasına Sahibiz"
Antalya Valisi Hulusi Şahin, çalıştayın açılışında yaptığı konuşmada, Fırat ve Dicle nehirlerinin yer aldığı hattın, insanoğlunun medeniyet serüveninin başlangıç noktası olduğunu kaydetti.
Vali Şahin, “Güneşi, suyu ve iklimiyle çok farklı ve özel bir coğrafyaya sahibiz. Coğrafyamızda, coğrafi işaretlerin hedef kitlesi olan butik ve özel ürünler yetiştiriliyor. Sahip olduğumuz binlerce yıllık medeniyet birikimi ve kültür tasavvuru sayesinde bu ürünlerimizi işleyerek çok özel lezzetler, yani eşsiz bir gastronomi mirası ortaya çıkardık. Coğrafi işaret potansiyelimizi harekete geçirmek için önemli çalışmalar gerçekleştiren YÜCİTA Başkanımız Prof. Dr. Yavuz Tekelioğlu hocamızın öncülüğünde; İl Tarım Müdürlüğümüzün ekipleri, kaymakamlıklarımız, Akdeniz Üniversitesi Coğrafi İşaretler Uygulama ve Araştırma Merkezimiz ile ticaret odalarımızın çalışmaları sonucunda coğrafi işaretli ürün sayımızı yaklaşık on katına çıkardık” ifadelerini kullandı.
"Ürünlerimizin Ekonomik Boyutunu da İyi Planlamalıyız"
Coğrafi işaretli ürünlerin yalnızca tescil aşamasını değil, ekonomik ve pazarlama boyutunun da iyi planlanması gerektiğini dile getiren Vali Hulusi Şahin sözlerini şöyle sürdürdü:
“Dünya hızla büyüyor ve kaliteli gıda ihtiyacı her geçen gün artıyor. Bu ihtiyaca cevap verebilmek için coğrafi işaret ve tedarik zinciri sistemimizi sağlam bir şekilde yapılandırmamız büyük önem taşıyor. Bu çalıştaydan çıkacak sonuçlar ve bundan sonra yapılacak benzeri bilimsel çalışmalar, bizim için bir yol haritası niteliğinde olacak ve bundan sonraki süreçte neler yapmamız gerektiği konusunda bize rehberlik edecek. Bu çalıştayın düzenlenmesinde emeği geçen herkese teşekkür ederim.”
"Sistemin Başarısı Üretici Bilincine Bağlı"
TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’nun selamını ileterek söze başlayan Antalya Ticaret Borsası (ATB) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, coğrafi işaretlerin sadece yöresel ürünleri koruma altına alan bir tescil sistemi değil, aynı zamanda üretim zinciri boyunca işleyen bir yönetişim modeli olduğunu söyledi.
Coğrafi işaretli ürünlerin korunması kadar sürdürülebilirliğinin de büyük önem taşıdığını ifade eden Çandır, Türkiye’de coğrafi işaret sisteminin valilikler, kaymakamlıklar, belediyeler, odalar, borsalar ve üniversiteler eliyle yürütüldüğünü kaydetti.
Sistemin başarısının üreticilerin tescile uygun üretim yapmasına ve denetim mekanizmalarının etkin işlemesine bağlı olduğunu altaran Ali Çandır, “Sürdürülebilirlik için mevzuatın güçlendirilmesi, paydaş katılımına dayalı bir yönetişim modelinin yerleşmesi ve tüketici farkındalığının artırılması gerekiyor. Coğrafi işaretlerin ekonomik, kültürel ve toplumsal fayda üretebilmesi, üreticiden kamuya, meslek örgütlerinden tüketiciye kadar tüm tarafların katılımıyla mümkün olacaktır” dedi.
"Tüm Paydaşları Aynı Masada Buluşturduk"
Çandır, çalıştayda coğrafi işaretlerle ilgili güncel çalışmaların paylaşılacağını, sorunların ve çözüm önerilerinin tartışılacağını söuledi. Çandır, “Uluslararası örneklerden yararlanarak ortak akıl geliştireceğiz. Bu etkinliğin gerçekleşmesinde büyük emeği olan FAO’ya, başta Ayşegül Hanım ve ekibine, ayrıca YÜCİTA’ya, TOBB’a, Türk Patent ve Marka Kurumu, Tarım ve Orman Bakanlığı ve Antalya Valiliği’ne teşekkür ediyorum” şeklinde konuştu.
"Türkiye’nin 1781 Coğrafi İşaretli Ürünü Var"
Türkiye’de coğrafi işaretli ürün sayısının 1781’e, AB’de tescilli ürün sayısının da 38’e ulaştığını dile getiren Çandır, bu alanda önemli yol alındığını belirtti. Ticarileşmeyle ilgili TOBB ve ATB olarak yoğun çaba gösterdiklerini aktaran Çandır, “Türkiye’nin coğrafi işaretli ürünlerini buluşturduğumuz Yöresel Ürünler FUuarı YÖREX, 16 yıl önce yerelde başladı, bugün ulusal bir marka haline geldi. Bu yıl 19–21 Aralık tarihlerinde YÖREX’i Almanya Düsseldorf’a taşıyoruz” diye konuştu.
"Coğrafi İşarette Sürdürülebilirliğe Odaklandık"
Coğrafi işarette sürdürülebilirliğe odaklandıklarını söyleyen ATB Başkanı Ali Çandır, “Üç yıl önce TOBB Başkanımız ‘nicelikten niteliğe geçiş’ vizyonunu açıklamıştı. Biz de sürdürülebilirliği bu vizyonun merkezine koyuyoruz. Coğrafi işaretlerimizin geleceğini güvence altına almak ve denetim gibi kurumsal sorunları çözmek için sürdürülebilirlik vizyonu önemli. Konuları olgunlaştırmak üzere, kısa süre içinde Ankara’da bir takip toplantısı düzenleyeceğiz” dedi.
Çandır, Antalya’da coğrafi işaretli ürünlerin gerek sayısı gerek niteliğinin artması için destek veren Antalya Valisi Hulusi Şahin ve tarım teşkilatına teşekkür etti.
"Coğrafi İşaretli Ürünler Sürdürülebilirliğin Anahtarı"
Çalıştayda dünyada hızla artan nüfusun nasıl besleneceğinin önemli bir sorun haline geldiğini kaydeden BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Temsilci Yardımcısı Ayşegül Selışık, gıda üretimi ve güvenliğinin her zamankinden daha fazla önem kazandığını vurguladı.
Coğrafi işaretli ürünlerin bu dönemde önemli bir fırsat sunduğunu ifade eden Selışık, “Üreticilerin büyük çoğunluğu küçük üreticilerden oluşuyor. Bu üreticilerin güçlü bir şekilde üretime devam edebilmesi için desteklenmeleri gerekiyor" dedi.
Dünyada 720 milyon insanın açlıkla mücadele ettiğini, beslenmedeki çeşitliliğin azaldığını ve obezitenin arttığını belirten Selışık, diğer yandan gıdanın üçte birinin israf edildiğine dikkat çekti ve coğrafi işaretli ürünlerin kırsal kalkınmada güçlü bir politika aracı olduğunu söuledi. Ayşegül Selışık, “Bu potansiyeli kullanmalıyız. Coğrafi işaretli ürünler, ürün fiyatını yüzde 20 ila 50 oranında artırarak küçük üreticiyi güçlendiriyor” dedi.
"Gastronomide Uluslararası Bir Destinasyon Yapmak İstiyoruz"
Antalya’nın ilk kez kapsamlı bir coğrafi işaret envanterine sahip olduğuna dikkat çeken YÜciTA Başkanı Prof. Dr. Yavuz Tekelioğlu, “Şu anda 150 başvuru bulunuyor. Bu konuda Sayın Valimiz Hulusi Şahin öncülük ediyor, kendisine teşekkür ediyorum” dedi. Antalya’nın sahip olduğu potansiyele rağmen bu zenginlikle örtüşen bir gastronomi kültürü oluşturamadığını kaydeden Tekelioğlu, “Amacımız, Antalya’yı uluslararası gastronomi sahnesinde güçlü bir destinasyon haline getirmek” diye konuştu.
"Ticarileşme Ve Katma Değer Önceliğimiz"
Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğü Daire Başkanı Ahmet Turan Gürkan, coğrafi işaretli ürünlerin yüzde 90’ının tarım ve gıda ile ilişkili olduğunu ifade etti. Bu ürünlerin ticarileşmesi ve sürdürülebilir biçimde üretiminin sağlanması için yaptıkları çalışmalar hakkında bilgiler veren Gürkan, “Coğrafi işaretli ürünlerin üretimden pazarlamaya kadar her aşamasında sürdürülebilir bir modelin kurulması için çalışıyoruz” şeklinde konuştu.
"Tescilden Öte Katma Değer Odaklıyız"
Türk Patent ve Marka Kurumu Daire Başkanı Hakan Kızıltepe ise kurum olarak artık tescil sayısını artırmaktan ziyade tescilli ürünlerin ekonomik değerini yükseltmeye odaklandıklarını kaydetti. Kızıltepe, “Amacımız sadece tescil sayısını artırmak değil; bu ürünlerin ticarileşmesini sağlayarak ülke ekonomisine katkı oluşturmak. Tescilin sürdürülebilirlik odağında gerçekleşmesi büyük önem taşıyor” dedi.
Bu Piyaz Hepsinden Başka! Alanya Bakla Piyazı Tescillenecek
Cevizli, Pekmezli, Tescil Adayı: Akseki Saraylı Tatlısı Nasıl Yapılır?
