Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı verilere göre, Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) 2024 yılında %3,2 büyüme kaydetti. Üretim yöntemiyle hesaplanan yıllık GSYH, zincirlenmiş hacim endeksi bazında (2009=100) bir önceki yıla göre bu oranı yakaladı. Cari fiyatlarla hesaplanan GSYH ise %63,5 artış göstererek 43 trilyon 410 milyar 514 milyon TL’ye ulaştı. Kişi başına GSYH, cari fiyatlarla 507 bin 615 TL, ABD doları cinsinden ise 15 bin 463 olarak hesaplandı.
Sektörel Büyüme Oranları
GSYH’yi oluşturan sektörlerde 2024 yılı genelinde farklı oranlarda büyüme yaşandı. Zincirlenmiş hacim endeksi bazında sektörel büyüme oranları şu şekilde gerçekleşti:
- İnşaat sektörü toplam katma değeri %9,3,
- Ürün üzerindeki vergiler eksi sübvansiyonlar %7,7,
- Finans ve sigorta faaliyetleri %4,9,
- Tarım sektörü %3,9,
- Bilgi ve iletişim faaliyetleri %3,4,
- Hizmetler %3,1,
- Gayrimenkul faaliyetleri %2,4,
- Kamu yönetimi, eğitim, insan sağlığı ve sosyal hizmet faaliyetleri %1,8,
- Mesleki, idari ve destek hizmet faaliyetleri %1,4,
- Diğer hizmet faaliyetleri %1,2,
- Sanayi sektörü %0,5 oranında arttı.
Dördüncü Çeyrekte GSYH %3,0 Büyüdü
2024 yılının son çeyreğinde (Ekim-Aralık) GSYH, bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %3,0 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre, GSYH bir önceki çeyreğe kıyasla %1,7 büyüdü. Cari fiyatlarla GSYH, 2024 yılının dördüncü çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine göre %49,0 artışla 12 trilyon 704 milyar 50 milyon TL’ye ulaştı. Aynı dönemde GSYH'nin ABD doları bazındaki değeri 369 milyar 368 milyon dolar olarak hesaplandı.
Tüketim ve Yatırım Harcamaları
Hanehalklarının nihai tüketim harcamaları 2024 genelinde %3,7 artarken, dördüncü çeyrekte yıllık bazda %3,9 artış kaydetti. Devletin nihai tüketim harcamaları aynı dönemde %1,6, gayrisafi sabit sermaye oluşumu ise %6,1 yükseldi.
Dış Ticaret Dengesi
2024 yılında mal ve hizmet ihracatı zincirlenmiş hacim endeksine göre %0,9 artarken, ithalat %4,1 azaldı. Ancak dördüncü çeyrekte ihracat %2,0 azalırken, ithalat %1,6 arttı.
İşgücü Ödemeleri ve Gelir Dağılımı
İşgücü ödemeleri, 2024 yılında %90,0 artarken, net işletme artığı/karma gelir %46,5 yükseldi. Yılın son çeyreğinde işgücü ödemeleri bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla %75,4 artış gösterirken, net işletme artığı/karma gelir %35,9 arttı. İşgücü ödemelerinin Gayrisafi Katma Değer içerisindeki payı 2024 yılında %37,9’a yükseldi. 2023 yılında %32,5 olan bu oran, 2024’te artış gösterdi. Net işletme artığı/karma gelirinin toplam katma değer içindeki payı ise %47,0’den %42,2’ye geriledi.
