Yörük Sanayici ve İş İnsanları Derneği (YÖSİAD) Başkanı Avukat Mustafa Alper Oral, 16 Nisan Dünya Yörükler Günü dolayısıyla kapsamlı bir açıklama yaparak Yörüklerin günümüzde karşı karşıya kaldığı derin sorunlara dikkat çekti. Yörüklerin Orta Asya’dan Anadolu’ya uzanan köklü geçmişleriyle tarım, hayvancılık ve kırsal ekonominin temel taşı olduğunu hatırlatan Oral, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün “Toroslar’da bir Yörük çadırında duman tütüyorsa, bu milleti hiçbir güç yıkamaz” sözünün günümüzdeki karşılığının, bu üretken topluluğa sahip çıkmak olduğunu ifade etti.
Sosyal Güvence ve Eğitimde "Mobil" Dönem Şart
Yörüklerin en can yakıcı sorunlarından birinin sosyal güvence eksikliği olduğunu belirten Mustafa Alper Oral, göçer yaşam tarzının mevcut sistemle uyuşmadığını vurguladı. Gelirlerin mevsimsel ve düzensiz olması nedeniyle Bağ-Kur primlerinin ödenemediğini ifade eden Oral, Yörüklerin yaşam gerçeklerine uygun, esnek ve devlet destekli bir sosyal güvenlik modelinin hayata geçirilmesinin bir zorunluluk olduğunu söyledi. Eğitim alanında da benzer bir zorluğun yaşandığını dile getiren Başkan Oral, çocukların eğitim hayatında sürekliliğin sağlanması için taşımalı eğitim sisteminin güçlendirilmesi ve mobil eğitim modellerinin devreye alınması gerektiğini kaydetti.
Meralar Daralıyor, Hayvancılık Tehdit Altında
Açıklamasında kırsal alanlardaki mülkiyet ve üretim sorunlarına geniş yer ayıran Oral, Yörüklerin en temel yaşam alanı olan mera ve yaylaların; imar faaliyetleri, madencilik çalışmaları ve turizm yatırımları nedeniyle hızla daraldığına dikkat çekti. Bu durumun hayvancılığı doğrudan tehdit ettiğini belirten Oral, meraların korunması ve Yörüklerin kullanım önceliğinin hukuki güvence altına alınması çağrısında bulundu. Artan yem, bakım ve nakliye maliyetlerinin küçük üreticiyi üretimden çekilme noktasına getirdiğini hatırlatan YÖSİAD Başkanı, maliyetleri azaltıcı politikaların ve doğrudan desteklerin artırılmasının kritik önemde olduğunu ifade etti.
"Güneş Enerjisi ve Sağlık Hizmeti Lüks Olmamalı"
Kırsal bölgelerde enerji ve sağlık hizmetlerine erişimin bir "mağduriyet" alanı haline geldiğini belirten Mustafa Alper Oral, elektrik altyapısının yetersiz olduğu bölgelerde taşınabilir güneş enerjisi sistemlerinin desteklenmesi gerektiğini söyledi. Sağlık konusunda ise özellikle dağlık bölgelerde yaşayan üreticiler için mobil sağlık hizmetlerinin yaygınlaştırılmasını talep etti. Yörüklerin ürettiği doğal ürünlerin aracı mekanizmalar nedeniyle değerinin altında satıldığını da sözlerine ekleyen Oral, üreticinin emeğinin karşılığını alabilmesi için kooperatifleşme ve markalaşma süreçlerinin hızlandırılması gerektiğini savundu.
Kültürel Mirasın Geleceği Tehlikede
Kentleşme ve modernleşme ile birlikte genç kuşakların Yörük kültüründen uzaklaşmasının kadim bir mirasın yok olması riski taşıdığını belirten Oral, kültürel değerlerin korunması için eğitim ve tanıtım faaliyetlerinin artırılmasının şart olduğunu söyledi. Yörüklerin karar alma mekanizmalarında yeterince temsil edilmemesinin sorunların çözümünü zorlaştırdığını ifade eden Mustafa Alper Oral, "Yörük kültürü yalnızca geçmişin bir mirası değil, aynı zamanda sürdürülebilir bir geleceğin anahtarıdır. Yörüklerin üretimdeki rolünü güçlendirmek, Antalya’nın ve ülkemizin geleceğine yapılan en önemli yatırımlardan biridir" diyerek tüm Yörüklerin anlamlı gününü kutladı.
