Antalya Ticaret Borsası (ATB) ve Antalya Tarım Konseyi (ATAK) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Mart 2026 Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi verilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Tarımsal üretimde maliyet baskısının sürdüğüne dikkat çeken Çandır, girdi fiyatlarındaki artışın hem aylık hem yıllık bazda yükseliş gösterdiğini belirterek, açıklanan oranların son 10 yılın Mart ayı ortalamalarının üzerinde gerçekleştiğini söyledi.
Gübre ve Enerji Maliyetleri Öne Çıktı
ATB Başkanı Ali Çandır, tarım sektöründe üreticinin en büyük yükünü oluşturan gübre ve enerji kalemlerinde dikkat çekici artışlar yaşandığını söyledi. Tarımda kullanılan mal ve hizmetlerin fiyatlarında Mart ayında aylık yüzde 4,39, yıllık bazda ise yüzde 35,82 oranında yükseliş gerçekleştiğini belirten Çandır, özellikle temel üretim girdilerindeki artışların üreticiyi zorladığını ifade etti.
Girdi Kalemlerinde Çift Haneli Artış
TÜİK tarafından açıklanan verilere göre gübre fiyatları Mart ayında aylık yüzde 9,60, yıllık ise yüzde 48,33 oranında arttı. Enerji maliyetlerinde aylık yüzde 9,55, yıllık yüzde 34,24’lük yükseliş kaydedildi.
Yem fiyatlarında aylık yüzde 2,55, yıllık yüzde 35,86 artış yaşanırken; tohum maliyetleri aylık yüzde 1,91, yıllık yüzde 33,58 yükseldi. Tarım ilaçlarında yıllık artış yüzde 20,30 olurken, veteriner hizmetlerinde ise yıllık artış oranı yüzde 35,59 olarak açıklandı.
Maliyetler Üretici Aleyhine Seyrediyor
Tarımsal üretici fiyat endeksi Tarım-ÜFE'nin Mart ayında aylık %3,85, yıllık ise %36,09 arttığını anımsatan Başkan Çandır, "Tarımsal faaliyetlerde bulunanlar açısından son bir yıllık eğilim, genel olarak üretici aleyhine seyretmiştir. Ancak geçmiş aylardaki bazı lehte durumlar Mart ayında da tekrar etmiştir" dedi. Çandır ayrıca, gıda imalat sanayiindeki enflasyonun tarım sektöründen daha düşük seyrettiğini, yurtiçi ve yurtdışı üretici enflasyonlarının da tarım sektörünü dolaylı olarak baskılamaya devam ettiğini aktardı.
Küresel Olaylar Riskleri Artırıyor
Tüketici tarafında yaş meyve ve sebze enflasyonunun yıllık %36,86 olarak ilan edildiğini kaydeden Ali Çandır, küresel gelişmelere değinerek üreticileri ve sektörü bekleyen tehlike konusunda uyardı:
"Mart ve Nisan aylarında yaşanan küresel olaylar dikkate alındığında, özellikle enerji ve gübre kalemleri başta olmak üzere, tarımsal girdi kalemlerinde ciddi artışların yaşanma riski yükselmiş durumdadır. Nitekim ilan edilen Mart ayı rakamları, bu riskin gerçekleştiğini göstermektedir."
