Antalya’nın simge yapıları arasında yer alan Zincirkıran Mehmet Bey Türbesi, yaklaşık 649 yıllık geçmişiyle Kaleiçi’nin tarihi dokusunu koruyan önemli eserler arasında bulunuyor. Sekizgen mimarisi ve taşıdığı tarihi izlerle dikkat çeken türbe, ziyaretçilerini geçmişe götürüyor. Yivli Minare’nin kuzeyinde, Mevlevihane’nin doğusunda yer alan mimari doku özelliklerinin yanı sıra Antalya’nın beylikler dönemine uzanan geçmişine dair izler bulunduruyor.
1377 Yılında Oğlu Ali Adına Yaptırıldı
Antalya Valiliği kayıtlarına göre türbe, kitabesine dayanılarak Teke Beyi Mübarizeddin Mehmet Bey tarafından 1377 yılında oğlu Ali adına yaptırıldı. Sekizgen planlı gövdeye sahip yapının üzeri içeriden kubbe, dışarıdan ise sekizgen külahla örtülüyor. Yapıda Selçuklu mimarisinin etkileri görülürken, dış cephe düzeni, pencereleri ve mezarların yapının daha aşağı kotunda bulunması gibi ayrıntılar farklı dönemlerin mimari özelliklerini de yansıtıyor.
“Zincirkıran” Lakabı Verildi
Türbenin adını aldığı Mübarizeddin Mehmet Bey, Antalya’nın 1373 yılında Lusignanlardan alınması sırasında gösterdiği askeri başarıyla anılıyor. Tarihi kayıtlara göre Mehmet Bey’in limanı kapatan zincirleri kırması üzerine kendisine “Zincirkıran” lakabı verildi. Türbenin giriş bölümünde bulunan ve yekpare taştan işlenen halka biçimindeki süslemenin de Mehmet Bey’in bu lakabına ve söz konusu tarihi olaya gönderme yaptığı değerlendiriliyor.
Türbede Üç Sanduka Bulunuyor
Yapının içerisinde üç mezarların üzerine yerleştirilen, tabut veya düzgün bir sandık görünümünde olan ahşap, mermer, taş ya da çini kaplı yapı veya örtülü sembolik mezar üstününde bulunan üç sanduka Mübarizeddin Mehmet Bey, oğlu Ali ve Antalya Mevlevihanesi Şeyhi Mustafa Dede Efendi’ye aittir. Türbenin çevresinde yapılan kazı çalışmalarında ise geçmişte bölgede bir hazirenin, yani mezarlık alanının bulunduğu tespit edildi. Daha önce Antalya Müzesi’ne taşındığı belirlenen bazı mezar taşları yeniden türbe çevresine getirildi.
Tarihi Hazine Yeniden Sergileniyor
Türbe çevresinde oluşturulan hazire sergilemesiyle tarihi mezar taşları yeniden ziyaretçilerin ilgisine sunuldu. Böylece Zincirkıran Mehmet Bey Türbesi, yalnızca mimarisiyle değil çevresindeki tarihi kalıntılarla birlikte Antalya’nın geçmişini yansıtan önemli yapılardan biri olmayı sürdürüyor.
