Ceyhan Nehri’nin doğu kıyısında yükselen Yılankale, 12. yüzyıl sonları ile 13. yüzyıl başlarında Kral Levon I döneminde inşa edildi. Bölgenin en önemli Orta Çağ kalelerinden biri olan Yılankale, stratejik konumuyla Gülek Boğazı-Misis-Payas yol güzergahında güvenliği sağlamak amacıyla askeri karargâh işlevi gördü.
Yılanların Gizemli Efsanesi
Yılankale isminin kaynağına dair farklı rivayetler bulunuyor. Bir efsaneye göre kalede yılanları eğiten bir kişi yaşarken, halk arasında ise surlarının yılan gibi kıvrımlı olması bu ismi almasına neden oldu. 1671 yılında Evliya Çelebi’nin kalede boynuzlu ve ensesi tüylü yılanların yaşadığına dair alaycı ifadeleri tarihi kaynaklarda yer aldı.
Şahmeran Efsanesiyle Mistik Bağ
Yerel halk, Yılankale’nin Şahmeran efsanesiyle bağlantılı olduğuna inanıyor. Efsaneye göre bu mistik yılan varlık kalede yaşamış ve böylece kale hem tarihi hem de mitolojik açıdan zengin bir kültürel miras taşıyor.
Askeri Karargâh ve Kültürel Simge
Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi’nden Ahmet Karataş, Yılankale’nin tarihî önemini şöyle açıkladı: “Orta Çağ’da önemli yol güzergahlarında güvenliği sağlamak için kaleler inşa edilirdi. Yılankale, bu serinin ilk örneklerinden olup askeri karargâh olarak kullanılmıştır.” Karataş ayrıca Evliya Çelebi’nin şahmeran ile ilgili ifadelerine değinerek, kalenin efsanevi yönünü vurguladı.
