Uzman Psikolog ve Psikoterapist Azize Yakut Okay, ülkemizde on binlerce kişinin yaşamını yitirdiği 6 Şubat depremlerinin yıl dönümünün, toplumun ortak travmasının bir yıldönümü olduğunu belirtiyor. Okay, depremlerin ardından yaygın olarak gözlenen depresyon ve Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) gibi ruhsal rahatsızlıklara dikkat çekiyor.
Ruhsal Travma ve Etkileri
Depremler gibi büyük felaketlerin bireylerde ciddi ruhsal travmalara yol açtığını belirten Okay, ruhsal travmanın; ölüm, kayıp, taciz, kaza, hastalık, afet gibi olayların bireyde bıraktığı derin etkilere işaret etti. Bu travmaların ardından en sık gözlenen rahatsızlıkların depresyon ve TSSB olduğunu vurguluyor.
Deprem ve Travma Sonrası
Depremin bireyler üzerindeki etkilerini açıklayan Azize Yakut Okay, depremin yaşandığı anı tekrar yaşama, aşırı uyarılma hali, günlük rutini sürdürememe, uyku düzeninde bozulma, iştahta bozulma gibi belirtilerin sıklıkla görüldüğünü ifade ediyor. Depremzedelerde ve dolaylı olarak etkilenen kişilerde, yıldönümüne yaklaşıldığında bu belirtilerin arttığını belirtiyor.
Okay, ruhsal travmanın yıldönümüne yaklaşan dönemde yaşanan bu artışın bir adını da 'ruhsal travmada yıldönümü tepkisi' olarak açıklıyor. Bu tepkinin, travmatik olayın yıldönümüne yaklaşan haftalarda ve sonrasında gözlenen ruhsal tepkileri ifade ettiğini belirtiyor.
Yeniden Yaşantılama ve Belirtiler
Ruhsal travmanın yıldönümünde en sık görülen belirtilerin başında 'yeniden yaşantılama' geldiğini vurgulayan Okay, yaşanan olayla ilgili anıların, rüyaların, duyguların ve düşüncelerin arttığını söylüyor. Bu durumun, travmatik olayın yıldönümüne yaklaşıldıkça daha belirgin hale geldiğini ifade ediyor.
Başa Çıkma Yolları ve Profesyonel Destek
Azize Yakut Okay, yaşanan güçlüklerin üstesinden gelmek için bireylerin güvendikleri kişilerle iletişimi artırmalarını, duygularını ifade etmelerini, sosyal destek almalarını öneriyor. Ayrıca günlük rutinlere riayet etmenin, fiziksel aktivitelerde bulunmanın, gün ışığından faydalanmanın ve profesyonel destek almanın önemine dikkat çekiyor.
EMDR Terapi Tekniği
Uzman Psikolog, travmatik yaşantılarda kısa sürede etkili bir yöntem olan EMDR terapi tekniğini de öneriyor. Bu terapinin, travmatik anıları işleme ve adaptif bir şekilde depolama konusunda etkili olduğunu ifade ediyor.
