Türkiye genelinde Kurban Bayramı heyecanı yaşanırken, kesim alanlarından ve hastane koridorlarından yine son derece tanıdık manzaralar geliyor. İstanbul, Ankara, Antalya ve İzmir başta olmak üzere neredeyse tüm illerde, profesyonel kasaplardan yardım almak yerine kesim, yüzme ve parçalama işlemlerini kendi başlarına yapmaya çalışan yüzlerce vatandaş, bayramın ilk saatlerinde soluğu acil servislerde alıyor. Peki, asıl meslekleri kasaplık olmayan vatandaşlar kurban keserken tam olarak neyi yanlış yapıyor? Uzmanlar, her yıl tekrarlanan bu yaralanma bilançosunun arkasındaki zincirleme hataları ve anatomik gerçekleri açıkladı.
Hayvanın Gücünü ve Can Havli Refleksini Hafife Almak
Acemi kasapların düştüğü ilk ve en büyük hata, yüzlerce kiloluk bir büyükbaş (dana/tosun) veya küçükbaş hayvanın kesim anındaki savunma mekanizmasını ve gücünü hesaba katmamaktır. Hayvanın can havliyle savurduğu sert bir tekme, kafa darbesi ya da ani bir debelenme hareketi; vatandaşlarda kemik kırılmalarına, kafa travmalarına, omuz çıkıklarına ve göğüs kafesi ezilmelerine yol açıyor.
Bıçağı Kendine Doğru Çekmek
Acil servislerdeki "kurban kesisi" vakalarının yüzde 80'inden fazlasını sol el ve parmak yaralanmaları oluşturuyor. Bunun temel nedeni ise tamamen yanlış bıçak tutma tekniğidir. Özellikle deriyi yüzerken ya da eti küçük parçalara ayırırken, sol elle et tutulurken sağ eldeki bıçak sol ele doğru çekiliyor. Keskin bıçak yağlı dokudan veya etten kaydığı an doğrudan karşıdaki ele, parmaklara veya bileğe saplanarak tendon (bağ) kopmalarına neden oluyor.
Kör, Kalitesiz ve Esnek Mutfak Bıçakları Kullanmak
"Yılda bir kez kesim yapıyorum" mantığıyla evdeki sıradan mutfak bıçaklarını, sapı gevşemiş satırları kullanmak ya da bıçakları iyi bileletmemek kazaya davetiye çıkarıyor. Kör bıçak eti tek hamlede kesmediği için vatandaşlar kas gücünü kontrolsüz bir şekilde artırıyor. Aşırı güç uygulandığı sırada bıçağın aniden fırlaması, hem kesimi yapan kişide hem de hayvanı zapt etmeye çalışan çevredekilerde derin kesiklere yol açıyor. Ayrıca sapı yağlanan satırların elden uçması da cabası.
"10 Dakikada Bitirme" Telaşı ve Kaos Ortamı
Bayram sabahı yaşanan aşırı acelecilik, panik ve koordinasyon eksikliği dikkatlerin tamamen dağılmasına neden oluyor. Birden fazla kişinin aynı onda, birbirinin hamle yönünü hesaplamadan hayvana müdahale etmesi büyük bir karmaşa yaratıyor. Bir kişinin eti parçalamak için savurduğu satır veya çektiği bıçak, o sırada hayvanı tutan arkadaşının eline veya koluna gelebiliyor.
Kazasız Bir Bayram İçin Ne Yapılmalı?
Uzmanlar, bayram sevincinin hastane odalarında gölgelenmemesi için uyarlarda bulunuyor. En güvenli yol, kesim işlemlerini tamamen belediyelerin belirlediği modern, hijyenik ve profesyonel alanlarda işin uzmanlarına yaptırmalıdır. Eğer et parçalama aşamasında görev alacaksanız, bıçağın hareket yönü her zaman kendi vücudunuzun ve diğer elinizin tam tersi istikametine doğru olmalıdır. Profesyonel kasapların kullandığı zincir/çelik örgü eldivenlerden edinmek, bıçak kaysa bile parmak kayıplarını ve derin kesikleri tamamen engeller.
