Türkiye genelinde çevre kirliliğini önlemek ve geri dönüşümü tabana yaymak amacıyla başlatılan ulusal depozito sistemiyle ilgili Çevre ve Şehircilik Bakanlığı eski Müsteşarı Prof. Dr. Mustafa Öztürk, çarpıcı veriler paylaştı.
41 Günde 3 bin 306 Ton Plastik Atık Toplandı
Türkiye’de içecek ambalajlarının geri dönüşümünü teşvik eden Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sistemi devam ediyor.
Vatandaşların yoğun ilgi gösterdiği uygulamanın ilk 41 gününde 100 milyon 182 bin 985 adet içecek amaçlı plastik şişe geri toplandı. Toplanan bu ürünler sayesinde ağırlık bazında 3 bin 306 ton plastik atık doğrudan geri dönüşüm sürecine dahil edildi.
İthal Plastik Hacmi DOA'yı Gölgede Bırakıyor
Vatandaşların evlerinde ve sokaklarında gösterdiği geri dönüşüm seferberliğine rağmen, sanayinin dışarıdan temin ettiği plastik atık miktarı çok daha yüksek boyutlarda seyrediyor.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı eski Müsteşarı Prof. Dr. Mustafa Öztürk, toplanan yerel hacim ile sınır kapılarından giren ithalat verilerini karşılaştırarak "Depozito sisteminde ilk 41 günde 100 milyon 182 bin 985 içecek plastik şişe toplandı. Ağırlıkça yaklaşık 3 bin 306 ton plastik atık depozito sistemi ile toplanmıştır" bilgisini paylaştı.
Öztürk, geri dönüşümün dış alım karşısındaki payına dikkat çekerek, "Kısaca Türkiye'de depozito sistemi ile toplanan plastik miktarı ithal edilen plastik atığın miktarının sadece yüzde 3,2'dür" değerlendirmesini yaptı.
Tarım Alanlarında Plastik Tehlikesi
Adana bölgesindeki bazı geri dönüşüm tesislerinin, mikroplastik ve nanoplastik atık içeren atık sularını çiftçilerin tarlalarını sulamak amacıyla kullandığı sulama kanallarına deşarj ettiğini de ifade eden Prof. Dr. Öztürk, "AB ülkelerinden, ABD'den ve İngiltere'den Türkiye'ye ihraç edilen plastik atık miktarı hız kesmeden devam etmektedir. 2026 yılı Nisan ayında ithal edilen plastik atık miktarı yaklaşık 74 milyon kg (74 bin ton), Mayıs ayında ithal edilen plastik atık miktarı yaklaşık 77 milyon kg (74 bin ton)" bilgilerini paylaştı.
DOA Sistemi Nedir?
DOA sistemi, 'Depozitosu Olan Ambalajlar'ın geri dönüşüme kazandırılması anlamına geliyor. DOA, tek kullanımlık 0,10 – 3,01 litre arası pet, cam ve alüminyum şişe/kutu ambalajları kapsıyor. Ambalaj üzerinde DOA işareti varsa, tüketici bu ürünü iade ederek depozito ücretini geri alabiliyor. Marketlerdeki DOA makineleri veya iade merkezleri kullanılıyor. DOA mobil uygulamasıyla en yakın iade noktası bulunuyor, QR kod okutularak ambalaj teslim ediliyor. Bedel anında DOA dijital cüzdana aktarılıyor. Nakit çekim, alışveriş veya kampanyalarda kullanılabiliyor.
