Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, Yurt Dışı Üretici Fiyat Endeksi (YD-ÜFE) Eylül 2024 döneminde yıllık yüzde 32,35 artış gösterdi. Aylık bazda ise yüzde 2,25 oranında bir yükseliş kaydedildi. TÜİK'in resmi sitesinden yaptığı açıklamaya göre, bu artışlar çeşitli sektörlerde farklı oranlarda gerçekleşti.
YD-ÜFE’de Yıllık ve Aylık Artışlar
Eylül 2024 verileri incelendiğinde, YD-ÜFE’nin bir önceki aya göre yüzde 2,25, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 23,34 ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 50,09 artış gösterdiği görülüyor. Bu veriler, üretim maliyetlerinin yurt dışında sürekli artmaya devam ettiğini ortaya koyuyor.
- Bir önceki aya göre değişim oranı: yüzde 2,25
- Bir önceki yılın Aralık ayına göre değişim oranı: yüzde 23,34
- Bir önceki yılın aynı ayına göre değişim oranı: yüzde 32,35
- On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı: yüzde 50,09
Bu veriler ışığında, özellikle yıllık artış oranlarının ciddi bir yükseliş gösterdiği dikkat çekiyor. Eylül 2023'te bu oran yüzde 57,25 iken, Eylül 2022'de yüzde 117,04 gibi yüksek bir seviyede gerçekleşmişti.
Sektörlere Göre YD-ÜFE Değişim Oranları
Sanayinin farklı sektörlerinde de YD-ÜFE oranları değişiklik gösterdi. İmalat ürünleri yıllık yüzde 32,27 oranında artarken, madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe yıllık yüzde 36,93 artış gözlendi. Ana sanayi gruplarında ise farklı oranlarda artışlar dikkat çekiyor:
- Ara malları: yüzde 30,35 artış
- Dayanıklı tüketim malları: yüzde 38,17 artış
- Dayanıksız tüketim malları: yüzde 35,67 artış
- Enerji: yüzde 5,88 azalış
- Sermaye malları: yüzde 41,21 artış
Enerji sektöründe yıllık bazda bir düşüş gözlenirken, sermaye mallarında yüzde 41,21 gibi yüksek bir artış dikkat çekiyor. Ara malları, dayanıklı ve dayanıksız tüketim mallarında ise üretici fiyatlarının yukarı yönlü hareket ettiği görülüyor.
Aylık Değişimler
Aylık bazda bakıldığında ise YD-ÜFE'nin imalat sektöründe yüzde 2,25, madencilik ve taş ocakçılığı sektöründe yüzde 2,48 oranında arttığı belirtiliyor. Ana sanayi gruplarındaki aylık değişimler ise şu şekilde sıralanıyor:
- Ara malları: yüzde 1,91 artış
- Dayanıklı tüketim malları: yüzde 1,58 artış
- Dayanıksız tüketim malları: yüzde 2,25 artış
- Enerji: yüzde 4,22 azalış
- Sermaye malları: yüzde 3,89 artış
Enerji sektöründeki azalma aylık bazda yüzde 4,22 oranında gerçekleşirken, sermaye mallarındaki artış yüzde 3,89 oranında oldu. Bu veriler, sanayinin çeşitli alt sektörlerinde üretici fiyatlarındaki dalgalanmaları gözler önüne seriyor.
