Son bir haftada Türkiye’den Avrupa’ya gönderilmek istenen ürünlerde yapılan denetimlerde yüksek seviyede pestisit ve yasaklı kimyasallar tespit edildi. Bulgaristan’a gönderilmek istenen taze domateste asetamiprid, kuru incirlerde ise Okratoksin A olduğu belirlendi. Fransa’ya ihraç edilmeye çalışılan kuru incirlerde Okratoksin A bulundu. Belçika’ya gönderilen çorba soslarında kanserojen Ftalat maddeleri saptandı. İrlanda’ya gönderilen kayısı kurularında yüksek sorbik asit seviyesi tespit edildi. Bulgaristan’a gönderilen taze biberlerde spirotetramat ve spirotetramat-enol, taze domateste ise Fosthiazate belirlendi.
Bu gelişmeler, Antalya ve diğer tarım yoğun illerde pestisit kullanımının halk sağlığı üzerindeki riskini gözler önüne seriyor.
Antalya ve Diğer İllerde Pestisit Kullanımı Yoğun
Heinrich Böll Stiftung Derneği’nin “Tarımda Kullanılan Zehirler Hakkında Gerçekler ve Rakamlar: Pestisit Atlası” raporuna göre, Türkiye’de kullanılan toplam pestisit miktarının yaklaşık %50’si Adana, Mersin, Manisa, Aydın, Bursa, İzmir ve Antalya illerinde yoğunlaşıyor.
Antalya’da hektar başına pestisit kullanımı 2020 yılında yaklaşık 14 kilogram seviyesindeydi.
Manisa’da ise bu rakam 9 kilogram olarak belirlendi.
Raporda, üretimin yoğun olduğu bu bölgelerde pestisit kullanımının artmasının halk sağlığı, biyolojik çeşitlilik kaybı ve kimyasal kirlilik risklerini artırdığı vurgulanıyor.
Pestisitte Örtü Altı Ürünler Dikkat Çekiyor
Greenpeace’in 2025 raporu “Pestisitler ve Çocuklar”a göre, İstanbul’da zincir marketler ve semt pazarlarından alınan 155 gıda örneğinin üçte biri, Türk Gıda Kodeksi Pestisitlerin Maksimum Kalıntı Limitleri Yönetmeliği’ne uygun bulunmadı.
Ruhsatsız veya yasaklı pestisit kullanımının en fazla görüldüğü ürünler arasında salamura yaprak (yüzde 80), yeşil sivri biber (yüzde 70), ıspanak (yüzde 67), kıvırcık marul (yüzde 40) yer aldı.
Ayrıca armut, üzüm, elma, dolmalık biber, patlıcan ve domates örneklerinde de limit aşımı ve ruhsatsız pestisit kullanımı tespit edildi. Bu veriler, özellikle tarımda pestisit kullanımının çocuklar üzerindeki etkisi açısından ciddi bir risk oluşturduğunu gösteriyor.
Uzmanlardan Uyarı
Uzmanlar, Antalya başta olmak üzere pestisit yoğunluğu yüksek illerde halk sağlığı ve çevre açısından risklerin artığını belirtiyor. Gerek ihracat ürünlerinde tespit edilen yasaklı kimyasallar gerekse yerel pazarlarda kalıntı sorunları, tarım politikalarında acil önlemler alınması gerektiğine işaret ediyor.
Meyve ve sebzelerdeki pestisitler Chernobyl nükleer santrali kadar kanserojen
