Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK), Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı Eylül ayı enflasyon verilerine yönelik değerlendirmesinde, özellikle gıda enflasyonundaki sınıfsal farklılıklara dikkat çekti. DİSK, "Enflasyon sınıfsal bir meseledir" diyerek, en düşük gelir grubunun gıda enflasyonunu iki kat daha fazla hissettiğini belirtti.
TÜİK’in Açıkladığı Enflasyon Rakamları
TÜİK, Eylül 2024'e ait yıllık enflasyon verisini kamuoyuna sundu. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık bazda yüzde 2,97, yıllık bazda ise yüzde 49,3 oranında arttı. Gıda enflasyonu ise yüzde 43,7 olarak açıklandı. Ancak, bu veriler düşük gelirli vatandaşların hissettiği enflasyonu tam anlamıyla yansıtmıyor.
DİSK Raporu: Dar Gelirlinin Gıda Enflasyonu yüzde 78
DİSK’in yayımladığı aylık enflasyon raporuna göre, dar gelirli vatandaşların gıda enflasyonu yüzde 78’e kadar çıkıyor. Raporda, toplumsal sınıflar arasındaki enflasyon farkının giderek büyüdüğüne dikkat çekildi. Ayrıca, 2003 yılından bu yana genel fiyatların 21 kat, gıda fiyatlarının ise 31 kat arttığı vurgulandı.
DİSK, aynı zamanda TÜİK’e dava açtığını hatırlatarak, kurumun madde fiyat listesini açıklamadığını belirtti. 2024 yılının ilk dokuz ayında ise ortalama fiyat artış oranının yüzde 35,86 olduğu açıklandı.
Farklı Gelir Gruplarının Enflasyonu Farklı Hissediliyor
DİSK’in raporunda, farklı gelir gruplarının farklı oranlarda enflasyon hissettiği belirtildi. Resmi gıda enflasyonu yüzde 43,7 olarak açıklanırken, dar gelirli vatandaşlar bu oranı yüzde 60 ila yüzde 78 arasında hissetti. TÜİK verilerine dayanan DİSK hesaplamalarına göre, emeklilerin gıda enflasyonu yüzde 60,3 iken, en yoksul yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 77,7 oldu. Buna karşılık, en yüksek gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 30,8 seviyesinde kaldı.
Zenginler Daha Az Gıda Enflasyonu Hissediyor
Dördüncü yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 42,7 olarak kaydedilirken, en yüksek gelir grubunda bu oran yüzde 30,8 oldu. En yoksul kesim, gıda fiyatlarındaki artışı yüzde 78 oranında hissederken, zengin kesim ise yüzde 31 oranında etkilendi. Bu durum, enflasyonun farklı toplumsal kesimlerde farklı seviyelerde hissedildiğini gözler önüne serdi.
Gıda Enflasyonu Resmi Verilerden Yüksek
Resmi verilere göre düşük gelirli vatandaşlar, TÜFE oranlarının çok üstünde bir enflasyon yaşıyor. Avrupa ve ABD gibi ülkelerde tüketici enflasyonu düzenli olarak yayımlanırken, TÜİK Türkiye’de aylık olarak tüketici eğilim anketleri düzenlemesine rağmen hissettikleri enflasyon oranlarını açıklamıyor. DİSK, TÜİK'in bu verileri de kamuoyuna sunması gerektiğini belirtti.
Gıda ve Genel Enflasyon Arasındaki Fark Büyüyor
TÜFE ve gıda fiyatları endeksi, yıllar içinde hızla artmaya devam ediyor. 2005 yılında 118 olan TÜFE endeksi, 2024 yılında 2526’ya yükseldi. Aynı dönemde, 110 olan gıda fiyatları endeksi ise 3458’e çıktı. Bu durum, yıllık enflasyon oranı ve gıda enflasyonu arasındaki farkın giderek büyüdüğünü gösteriyor.
