Antalya Ticaret Borsası (ATB) ve Antalya Tarım Konseyi (ATAK) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı Haziran ayı Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini değerlendirdi. Çandır, tarımsal girdi maliyetlerinde son aylarda yukarı yönlü seyrin devam ettiğini ancak Haziran itibarıyla üretici açısından daha dengeli bir tablo oluştuğunu söyledi.
Aylık Artış Uzun Dönem Ortalamanın Üzerinde
Haziran ayında Tarım-GFE’nin aylık yüzde 2,52 olarak açıklandığını hatırlatan Çandır, “Bu oran, endeksin ölçülmeye başladığı 2015’ten bu yana Haziran ayı ortalamasının (yüzde 1,90) oldukça üzerinde gerçekleşti” dedi. Endeksin yıllık bazda ise yüzde 33,88 olarak ilan edildiğini belirten Çandır, bu rakamın son 10 yılın Haziran ortalaması olan yüzde 33,31 seviyesine yakın olduğunu vurguladı. Çandır, “Buna rağmen aylıkta yukarı yönlü bir hızlanma söz konusu. Üstelik son üç aydır artış eğilimi devam ediyor” diye konuştu.
Türkiye’nin Tarımsal Lideri Antalya Pepinoyla Zirvede!
Alt Kalemlerde En Yüksek Artış Veteriner Hizmetlerinde
Tarım-GFE’nin alt kırılımlarına da değinen Çandır, tarımda kullanılan mal ve hizmetlerde aylık yüzde 2,79, yıllık ise yüzde 33,92’lik artış yaşandığını aktardı. Kalemler bazında en dikkat çekici artışın veteriner hizmetlerinde olduğunu dile getiren Çandır, şu rakamları paylaştı:
- Tohum: aylık yüzde 2,42, yıllık yüzde 35,49
- Enerji: aylık yüzde 4,48, yıllık yüzde 25,71
- Gübre: aylık yüzde 6,05, yıllık yüzde 40,98
- İlaç: aylık yüzde 1,33, yıllık yüzde 17,91
- Veteriner hizmetleri: aylık yüzde 3,95, yıllık yüzde 61,77
- Yem: aylık yüzde 1,28, yıllık yüzde 34,28
- Diğer kalemler: aylık yüzde 1,56, yıllık yüzde 40,28
- Çandır ayrıca, tarımsal yatırımı destekleyen mal ve hizmetlerin fiyatlarının da aylık yüzde 0,95, yıllık yüzde 33,61 yükseldiğini belirtti.
Tarım-ÜFE Üretici Lehine İşliyor
Haziran ayında açıklanan Tarımsal Üretici Fiyat Endeksi (Tarım-ÜFE) verilerine de değinen Çandır, aylık artışın yüzde 18,82 ile 10 yıllık Haziran ortalamasının (yüzde 0,38) çok üzerinde olduğunu kaydetti. Yıllık artış ise yüzde 50,31 olarak açıklandı. Çandır, “Son bir yıl üretici aleyhine gelişen maliyet-fiyat dengesi, Mayıs ve Haziran aylarında üretici lehine dönmeye başladı. Bu, tarımsal üretim için moral verici bir gelişme” dedi.
Küçük Aksu Barajı 11 Yıldır Bitmedi! Antalya’da Tarımsal Üretim İçin Acil Çağrı
Üretici Enflasyonu İle Tüketici Enflasyonu Arasındaki Makas Daralıyor
Yurtdışı üretici fiyat endeksi (YD-ÜFE) Haziran’da aylık yüzde 3,42, yıllık yüzde 28,38 artarken, yurtiçi üretici fiyat endeksi (Yi-ÜFE) aylık yüzde 2,46, yıllık yüzde 24,45 oldu. Gıda kaleminde ise üretici düzeyindeki artış aylık yüzde 0,76, yıllık yüzde 25,01 olarak gerçekleşti.
Tüketici enflasyonu (TÜFE) tarafında ise Haziran ayında aylık artış yüzde 1,37, yıllık artış yüzde 35,05 seviyesinde oldu. Çandır, “Son 20 yılın Haziran ortalamaları aylık yüzde 0,70, yıllık yüzde 18,02 düzeyindeydi. Bu tablo, manşet enflasyonun hala yüksek seyrettiğini net biçimde gösteriyor” değerlendirmesini yaptı.
Gıda Enflasyonu Geriledi, Yaş Meyve-Sebze Öne Çıktı
Haziran ayında tüketici gıda enflasyonunun aylık yüzde -0,27, yıllık yüzde 30,20 açıklandığını aktaran Çandır, işlenmemiş gıdada aylık yüzde -1,68, yıllık yüzde 30,26’lık değişim görüldüğünü söyledi. Yaş meyve-sebze fiyatlarındaki artışa dikkat çeken Çandır, bu grupta aylık yüzde -1,94, yıllık ise yüzde 44,72’lik bir artış gerçekleştiğini belirtti.
“Haziran Üreticiye Nefes Aldırdı”
Genel tabloyu değerlendiren Çandır, “Haziran ayında tarımsal girdi maliyet artışı yüzde 33,88 iken, tarımsal üretici fiyat artışı yüzde 50,31 oldu. Tüketici fiyatları ise yüzde 35,05 arttı. Bu veriler, uzun süre maliyet baskısı altında kalan üreticinin lehine bir tabloyu ortaya koyuyor. Makas daralmaya başladı, bu da tarımsal üretim için önemli bir kazanım” dedi.
