Türkiye'de ilk kez Antalya'da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi (IAC 2026) açılış töreninde konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye'nin uzay vizyonunu ve Milli Uzay Programı kapsamındaki kritik eşikleri küresel kamuoyu ile paylaştı.
Ay Görevinde Kritik Aşama
Milli Uzay Programı'nın en stratejik ayağını oluşturan Ay misyonunda hazırlıkların planlandığı şekilde ilerlediğini belirten Cumhurbaşkanı Erdoğan, yerli imkanlarla üretilen aracın sahaya inmeye hazırlandığını belirtti.
Erdoğan, "Ay uzay aracının üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetini tamamladık. Şimdi çevresel testlerimizi gerçekleştiriyoruz" müjdesini verirken, projenin mühendislik gücüne dikkat çekerek "Yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki ay uzay aracımızın yüzde 80’ün üzerinde yerlilik oranına sahip olması bizim için ayrıca büyük bir gurur kaynağıdır" ifadelerini kullandı.
Bu adımın artık bir tasarı olmaktan çıktığını kaydeden Erdoğan, "Milli Uzay Programımızın en heyecan verici hedeflerinden biri de Ay'dır. İddiamızı hayalden çıkarıp bugün somut bir programa dönüştürdük. 3.5 tonluk ay uzay aracının yüzde 80 üzerinde yerliliğe sahip olması bizim için gurur kaynağı" dedi.
Somali Uzay Limanı
Uzay ekosisteminde varlık göstermenin yalnızca yörüngede araç bulundurmaktan geçmediğini ifade eden Erdoğan, doğrudan fırlatma kapasitesinin gerekliliğine değindi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Günümüzde uzayda var olmak için uydu üretmek yetmez uzaya erişebilmek de gerekir. Bu nedenle Milli uzay programımıza uzaya erişim ve uzay liman hedefini koyduk. Somali'de hayata geçireceğimiz uzay limanı için çalışmalarımızı başlattık. Projemiz ile uzaya erişimimizi geliştirmenin yanında Afrika kıtasının uzay ekosistemine katkı sağlayacağız" açıklamasını yaptı.
"Uzay Önden Gidenin El Koyduğu Ganimet Değildir"
Konuşmasında uzayın askerileştirilmesine yönelik tehlikelere de değinen Erdoğan, "Uzay yarışı birkaç ülke arasındaki yarış olamaz. Böyle olmamalı. Uzay önden gidenin el koyduğu ganimet değildir. Uzayı silahlandırmak, Özellikle burayı silahlanma yarışının aracı haline getirmek tehlikelidir. Bunun son dönemde yaygınlaştığını görüyor ve doğru bulmuyoruz. Uzayın geleceği aynı zamanda devletlerin, uluslararası kuruluşların ortaya koyacağı ortak irade ile şekillenecektir" mesajını verdi.
Tarihi Mirastan Geleceğin Teknolojisine
Türkiye'nin bilimsel yürüyüşünde köklü medeniyet birikiminin ve genç nüfus potansiyelinin belirleyici rol oynadığını kaydeden Erdoğan, "Türkiye'nin en büyük gücü genç ve nitelikli insan kaynağımızdır. Mühendislerimiz ile bilim insanlarımız ile girişimcilerimiz ile ve bunları aynı hedefte buluşturan siyasi irademiz ile hedeflerimize sağlam adımlarla ilerliyoruz" dedi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bu potansiyelin sahadaki yansımalarını, "Cumartesi günü bunu Şanlıurfa'da gözlemleme imkanı bulduk. 81 ilden ve dünyanın 97 ülkesinden 730 bini aşkın takımın başvurduğu bu muazzam teknoloji festivali, gelecek adına umutlarımızı daha da artırdı" sözleriyle paylaştı.
Yeni kuşakların başarılarına olan inancını, "Pırıl pırıl gençlerimiz pek çok alanda dünya ile yarışan projeler geliştiriyor. İnşallah bu gençler yarının astronotları, girişimcileri olacaklar" diyerek dile getiren Erdoğan, "Zengin bir tarihi birikim ve güçlü irade yürüdüğümüz bu yolda daha kat edecek çok yolumuz var" tespitini yaptı.
Türkiye'nin teknolojik dönüşümünün arka planını tarihsel köklerle bağdaştıran Erdoğan, "Bugün Türkiye kendi uydusunu tasarlayan, geliştiren üreten test eden ve uzayda kullanan nadir ülkelerden biridir. Haberleşmeden güvenliğe, ekonomiden ulaşıma insanlığın her alanda kat ettiği mesafesinde bilim ve teknoloji vardır. Bugün uzayda daha fazla yer edinmek aslında yer yüzünde insanlığı hayatını daha güvenli daha sürdürülebilir hale getirmek anlamına geliyor" değerlendirmesinde bulundu.
Anadolu ve çevre coğrafyanın bilim tarihindeki öncülüğünü, "Atalarımız yıldızların dilini çözmeye çalıştılar. Esasında tek başına Göktürk ifadesi bile milletimizin gökyüzü ile kurduğu bağın mahiyetini göstermesi açısından önemlidir" sözleriyle hatırlatarak "Bağdat'tan Şam'a, Kahire'den İstanbul'a uzanan havzamızdaki pek çok alim gök bilimine katkılar yapmış, yeni kandiller yakmışlardır" dedi.
Kültürel hafızaya vurgu yapan Erdoğan, "Bu alanda çığır açan nice isim bu topraklarda yaşamış, bugün bile hayran kaldığımız keşiflere imza atmıştır. Yolu İstanbul'a düşenlere İslam ve Teknoloji müzesini gezmelerini tavsiye ediyorum" çağrısını yaptı.
Uydulardan İnsanlı Görevlere
Son yıllarda milli imkanlarla geliştirilen altyapıların meyvelerini vermeye başladığını ifade eden Erdoğan, "Hedeflerimizi belirledik, kurumlarımızı güçlendirdik, insan kaynağımıza yatırım yaptık. Türkiye'nin uzay yarışında geri kalmasına müsaade etmedik. Engellere ve zorluklara rağmen kısa sürede kayda değer mesafe aldık" şeklinde konuştu.
TÜRKSAT 6A
Yer gözlemden haberleşmeye kadar uzanan yelpazeyi, "Göktürk uydularımız ile ülkemizin uzaydan yer gözlem ve keşif kapasitesini artırdık. TÜRKSAT 4 A ve 5A'yı başarı ile uzaya gönderdik" şeklinde özetleyen Erdoğan, "TÜRKSAT 6A Türkiye'nin mühendislik kabiliyetini, uzay teknolojilerindeki özgüvenini de teyit etti. Bizim için uzay sadece uydulardan ibaret değildir" ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin İnsanlı Uzay Faaliyetleri
İnsanlı misyonların devam edeceğini belirterek konuşmasını noktalayan Erdoğan, "İnsanlı uzay faaliyetleri de programımızın önemli unsurları arasında. Alper Gezeravcı'yı uzay istasyonuna göndererek cumhuriyetimizin insanlı ilk uzay misyonunu gerçekleştirdik. Bunlar ülkemiz için son derece anlamlı ama yeterli olmayan adımlar. Daha nice başarıyı gerçekleştirecek ve kendi bilim insanını uzaya gönderecektir" dedi.
IAF Ödülleri Verildi
Resmi açılış programında ilk olarak IAF 2026 ödülleri takdim edildi. IAF Dünya Uzay Ödülü, Birleşik Arap Emirlikleri Uzay Ajansı'na (UAESA), IAF Uluslararası İşbirliği Ödülü Space Foundation kurucularından Steve Eisenhart'a, IAF Astra Ödülü George Washington Üniversitesi'nden Scott Pace'e verildi. Ödüller IAF Başkanı Gabriella Arrigo tarafından verildi.
