Mersinli Fazlı Kaya, çeşitli mesleklerde uzun yıllar çalıştıktan sonra hem kendi işini kurmak hem de kendisi gibi tespih meraklılarını bir araya getirmek için Merkez Akdeniz ilçesi Cami Şerif Mahallesi'nde 2002'de kahvehane açtı. Kahvehaneye tespih tezgahları da kuran Kaya, haftada bir gün farklı şehirlerden gelen tespih meraklılarını buluşturuyor. Kahvehanenin müşterileri gün geçtikçe artarken, zamanla birçok tespih satıcısı da o sokakta her gün düzenli olarak tezgah kurmaya başladı.
Her Perşembe Tespih Pazarı Kuruluyor
Yıllar boyunca tespih ustaları ve tutkunlarını ağırlayan kahvehane ve bulunduğu sokak, tespih meraklılarının buluşma adresi oldu. Her hafta perşembe günü hem kentteki hem de şehir dışından gelen tespih meraklıları kahvehanede ve sokakta tezgahlarını kurarak ürünlerini sergiliyor. Tespih çarşısına dönüşen sokakta hemen hemen her türlü tespih bulunuyor.
"Eski Tespihler Fazla Yok"
Açtığı kahvehanede eski Osmanlı tespihleri başka olmak üzere her türlü tespihin meraklılarıyla buluştuğunu belirten Fazlı Kaya şunları söyledi:
"Burayı bir kahvehane olarak değerlendirmeyelim, burası bir kültürhane. Eskiden Türkiye'nin her tarafından geliyorlardı. Pandemiden sonra biraz yavaşladı. Artık yakın illerden; Adana'dan Niğde'den, Kayseri'den Gaziantep'ten Maraş'tan geliyorlar. Bazen Ankara veya Antalya'dan geliyorlar. Ama şimdi eski tespihler pek fazla yok. Osmanlı'dan kalma tespihler pek nadir bulunuyor. Yeni tespihler ise kimisi Suriye'den getirilip yapılıyor, kimisi de Rusya'dan getirilen damla dediğimiz gerçek damla taşlar var; bunlar rağbet görüyor. Bu damlalardan ayrıca hem bilezik hem de kolye yapıyorlar."
Kahvehanenin bulunduğu sokağın Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer'in desteğiyle trafiğe kapatılarak tespih meraklılarına sunulduğunu da sözlerine ekleyen Kaya, tespih kültürünün Mersin'de devam etmesini istediğini şu dözlerle dile getirdi:
"Bu işi çok seviyorum. Bu insanlar buraya geliyor, ben mutlu oluyorum. Benim derdim para kazanmak değil, 80 yaşındayım ben, bundan sonra para kazanıp ne yapacağım. Ama benden sonra buna birinin sahip çıkması lazım. Ben burada kiracıyım. Yarın belki mülk sahibi 'çık' diyecek. Buna valilik veya belediye sahip çıkmalı. Adana'da Valilik sahip çıktı, bir han tahsis etti."
30 Yıldır Her Perşembe Geliyor
Tespih pazarına Adana'dan gelerek tezgah açan Esef Aksüt ise, "30 senedir her perşembe buraya geliyorum. Buranın demirbaşıyım ben. Her perşembe farklı illerden gelip burada toplanıyoruz. Hafta içinde ise buranın normal insanları var. Biz koleksiyon malları, yani en elit malları satıyoruz" açıklamasını yaptı.
