Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (5510) kapsamında, eşinden boşandığı halde eski eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesiliyor. Son yıllarda sırf babadan kalma yetim maaşı alabilmek amacıyla resmi olarak boşanmasına rağmen aynı evi paylaşmaya devam eden çiftlere yönelik hem Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) hem de yargı kanadındaki yaptırımlar hız kazandı.
Dava Süreci ve Yargıtay'ın Değerlendirmesi
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin gündemine gelen olayda, genç bir kadın 2002 yılında vefat eden babası üzerinden yetim aylığı aldığını, 2001 yılında boşandığı eski eşiyle fiilen birlikte yaşadığı gerekçesiyle SGK'nın 26.10.2008 tarihinde aylığını kestiğini belirterek İş Mahkemesi'ne başvurmuştu. İlk derece mahkemesi davanın kabulüne karar vermiş, istinaf isteminin de esastan reddedilmesi üzerine dosya Yargıtay'a taşınmıştı. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi verdiği ültimatom niteliğindeki kararda şu dikkat çekici noktalara vurgu yaptı:
Boşandığı Eşiyle Birlikte Yaşayanların Aylığı Kesilir: 5510 sayılı Kanun'un yürürlük tarihi olan 01.10.2008 tarihinden itibaren, boşanma iradesinin samimi olup olmadığına bakılmaksızın, her ne sebeple olursa olsun eylemli olarak birlikte yaşadığı tespit edilen kişilerin aylıklarının kesilmesi zorunludur.
Samimiyet Araştırması Yargının Görevi Değil: Kanun maddesinde boşanma amacına veya saikine yönelik herhangi bir düzenleme bulunmadığından, ne kurum ne de yargı organları tarafından eşlerin boşanma iradelerinin gerçekliğinin veya samimiyetinin araştırılması söz konusu olmamalıdır.
Mahkeme Kararı Eksik İncelemeye Dayandı: Yüksek Mahkeme, yerel mahkeme kararının eksik inceleme ve araştırma nedeniyle bozulmasına hükmetti. Adres kayıtlarının getirtilerek muhtar, komşu, kapıcı ve yönetici gibi çevre sakinlerinin dinlenmesi ve birlikte yaşama olgusunun titizlikle araştırılması gerektiği belirtildi.
Bu doğrultuda Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına oy birliğiyle karar verildi.