Türkiye'de, 8 milyon araç sahibini ilgilendiren ve 1 Ocak 2025'te faaliyete geçmesi planlanan UTTS (Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi) uygulaması ile akaryakıt sektöründe önemli bir dönüşüm yaşanacak. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından altyapı çalışmaları yürütülen sistem, usulsüz fatura kullanımını engellemeyi ve vergi kayıplarını önlemeyi hedefliyor.
Eşit ve Adil Rekabetin Sağlanması
UTTS'nin kurulumu ile akaryakıt dağıtım sektöründe eşit ve adil rekabetin sağlanması amaçlanıyor. Yerli yazılım ve donanımlarla geliştirilen bu sistem, ulusal bilgi güvenliğine katkıda bulunurken, istihdamı da artıracak. Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü tarafından kurulacak olan sistem, 2025 itibarıyla uygulamaya alınacak.
Cari Açığın Azaltılmasına Katkı
Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hekim, UTTS'nin ekonomiye katkı sağlayacağını belirtti. Hekim, sistemin vergi kayıplarını önleyerek ekonomiyi koruyacağını ve vergi mükelleflerine bilgi güvenliği, şeffaflık ve tasarruf imkanları sunacağını ifade etti. Ayrıca, yerli üretim sayesinde döviz çıkışının önüne geçileceğini ve cari açığın azaltılacağını vurguladı.
Yerli Üretim ve Teknoloji Ekosistemi
Hekim, UTTS altyapısının yerli yazılım ve donanımlar ile oluşturulduğunu belirtti. Donanım üretim merkezi 2025 yılında faaliyete geçecek ve bu merkez aracılığıyla yerli UTTS donanımlarının üretimi hızlanacak. Almanya, İngiltere ve Çin'den ithal edilen donanımların yerli üretim ile yer değiştirmesiyle döviz çıkışının önüne geçilecek ve katma değeri yüksek teknoloji üretimi desteklenecek.
Bilgi Güvenliği ve Veri Merkezi
UTTS kapsamında, taşıt plaka bilgilerinin tamamen yerli yazılımcı ve mühendisler tarafından geliştirilen yazılımlar üzerinden işleneceği belirtildi. Bu veriler, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından denetlenen ve Türkiye'de bulunan veri merkezlerinde saklanacak.
Taşıt Tanıma Birimi (TTB) ve TTS Programları
UTTS Tebliği doğrultusunda, 8 milyon taşıt için 31 Aralık 2024'e kadar plaka bilgisinin kayıtlı olduğu dijital etiket olan Taşıt Tanıma Birimi (TTB) takılması zorunlu olacak. Türkiye'de trafiğe kayıtlı 29 milyon taşıttan yaklaşık 8 milyonunun akaryakıt harcamaları, vergi indirimlerinden faydalanmak amacıyla gider gösteriliyor. Ancak, mevcut sistemde plaka bilgilerinin elle girilmesi usulsüz fatura oluşturulmasına neden oluyor ve bu da vergi kaybına yol açıyor.
Yeni sistemle birlikte, plaka bilgileri otomatik olarak sisteme aktarılacak ve vergi kayıplarının önüne geçilecek. Ayrıca, Taşıt Tanıma Sistemi (TTS) sayesinde kurumsal ve ticari araçlara indirimler, vadeli ödemeler ve diğer avantajlar sunulacak.
Hizmet Sunulan İstasyon Sayısı Artacak
UTTS ile birlikte, yaklaşık 13 bin akaryakıt istasyonu bu sistemle entegre olacak. Mevcut durumda sadece 7 bin istasyon bu programdan faydalanıyorken, yeni altyapı ile bu sayı 13 bine yükselecek. TTS programına üye olmayan yaklaşık 5,5 milyon taşıt da UTTS altyapısı sayesinde bu hizmetlerden yararlanabilecek.
