Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), 2024 yılı Temmuz ayında kurulan ve kapanan şirketlerle ilgili verileri açıkladı. Bu verilere göre, 2024'ün ilk yedi ayında kurulan şirket sayısında önemli bir düşüş gözlemlendi. 2023’ün aynı dönemine göre kurulan şirket sayısı yüzde 14,5 oranında azaldı. Gerçek kişi ticari işletmelerinin sayısı yüzde 31,3, kooperatiflerin sayısı ise yüzde 8,2 oranında düştü.
Kapanan Şirket ve Kooperatif Sayısında Artış
2024’ün ilk yedi ayında kapanan şirket sayısı yüzde 28,3 oranında artış gösterdi. Buna karşılık, kooperatiflerin kapanış oranı yüzde 9,1 artarken, gerçek kişi ticari işletmeleri arasındaki kapanış oranında yüzde 36,8’lik bir azalma görüldü.
Temmuz 2024’te Şirket Kuruluşlarında Artış
Temmuz 2024’te, geçen yılın aynı ayına göre kurulan şirket sayısı yüzde 4,2 oranında arttı. Bu dönemde kooperatif sayısı yüzde 5,3, ancak gerçek kişi ticari işletme sayısı yüzde 1 azaldı. Temmuz ayında, kapanan şirket sayısı yüzde 39,8, kooperatiflerin kapanış oranı ise yüzde 12,4 artış gösterdi. Gerçek kişi ticari işletmeleri arasındaki kapanış oranında ise yüzde 41,5’lik bir azalma gözlemlendi.
Kooperatiflerin Sayısında Önemli Bir Artış
Temmuz 2024’te, bir önceki aya göre kurulan kooperatiflerin sayısı yüzde 74,5 oranında arttı. Şirket kuruluşları yüzde 47, gerçek kişi ticari işletmelerinin sayısı yüzde 61,7 ve kooperatiflerin sayısı yüzde 74,5 oranında yükseldi. Aynı dönemde kapanan şirket sayısı yüzde 42,9, gerçek kişi ticari işletme sayısı yüzde 56,5 ve kooperatif sayısı yüzde 35,1 oranında arttı.
Şirket ve Kooperatif Kuruluşlarında Bölgesel Dağılım
Temmuz 2024’te Türkiye genelinde kurulan toplam 9.980 şirket ve kooperatifin yüzde 86,2’si limited şirket, yüzde 11,1’i anonim şirket ve yüzde 2,7’si kooperatif olarak kaydedildi. İstanbul, Ankara ve İzmir, kurulan şirketlerin sırasıyla yüzde 35,8, yüzde 10,9 ve yüzde 5,9’unun merkezi oldu. Bu ay Bayburt ve Ardahan’da şirket kuruluşu gerçekleşmedi.
Sermaye Artışı ve Sektörel Dağılım
Temmuz ayında şirketlerin sermayeleri bir önceki aya göre yüzde 35,3 oranında arttı. 2024 yılında toplamda 63.972 şirket ve kooperatif kuruldu. Bu dönemde, 55.313 limited şirket toplam sermayenin yüzde 72,1’ini, 7.071 anonim şirket ise yüzde 27,9’unu oluşturdu. Temmuz ayında kurulan şirketlerin sermayeleri, Haziran ayına göre yüzde 35,3 oranında artış gösterdi.
Sektörel Dağılımda Öne Çıkanlar
Temmuz 2024’te kurulan şirket ve kooperatiflerin 3.364’ü ticaret, 1.399’u imalat ve 1.352’si inşaat sektöründe faaliyet göstermeye başladı. Gerçek kişi ticari işletmeleri arasında 447’si inşaat, 374’ü toptan ve perakende ticaret motorlu taşıtların ve motosikletlerin onarımı, 127’si imalat sektöründe kuruldu. Kapanan şirket ve kooperatiflerin bin 51’i toptan ve perakende ticaret, 421’i imalat ve 307’si inşaat sektöründe gerçekleşti.
Kooperatiflerin Dağılımı ve Yabancı Ortaklı Şirketler
Temmuz 2024’te kurulan 267 kooperatifin 180’i Konut Yapı Kooperatifi, 46’sı İşletme Kooperatifi ve 11’i Turizm Geliştirme Kooperatifi olarak kuruldu. Ayrıca, 681 yabancı ortak sermayeli şirket kuruldu; bunların 434’ü Türkiye, 22’si İran, 17’şer tanesi Almanya ve Çin ortaklı olarak kuruldu. Kurulan yabancı ortak sermayeli şirketlerin toplam sermayelerinin yüzde 77,1’i yabancı sermayeli ortak payını oluşturdu.
