Türkiye'nin en değerli doğal miraslarından biri olan ve Burdur'un Yeşilova ilçesi sınrılarında yer alan Salda Gölü, 29 Mart 2026 tarihinde doğu kıyısında yaşanan büyük bir göçükle sarsıldı.
Salda Gölü'nde Ne Oldu?
Killi huntit tortul materyalinden oluşan yamacın göle doğru kaymasıyla sonuçlanan bu doğa olayı, bölgedeki ekolojik dengenin ne kadar hassas bir noktaya geldiğini kanıtladı.
Salda Gölü Koruma Derneği Başkanı Gazi Osman Şakar tarafından kayıt altına alınan görüntülerde, göçük yarmalarında derin çatlakların oluştuğu ve dev kütlenin alt kısmının doğrudan göl suyuna ulaştığı net bir şekilde görüldü.
Bilimsel Rapor Çarpıcı Gerçekleri Ortaya Koydu
Yaşanan bu gelişmenin ardından Prof. M. Doğan Kantarcı tarafından hazırlanan 30 Mart 2026 tarihli ön değerlendirme raporu, göçüğün tesadüfi olmadığını ve bir dizi çevresel faktörün birleşmesiyle tetiklendiğini ortaya koydu.
Rapora göre; göçüğün temelinde göl seviyesinin uzun vadeli düşüşüyle kıyıyı destekleyen su basıncının ortadan kalkması yatıyor. Uzun süren kuraklık nedeniyle çatlayan zeminin, 2026 Şubat ayında gerçekleşen yoğun yağışlarla suya doyarak kayganlaşması, dengesini yitiren huntit materyalinin yamaç boyunca göle kaymasına zemin hazırladı. Tektonik etkiler ihtimal dışı tutulmasa da uzmanlar birincil nedenin hidrolojik süreçler ve iklim krizi olduğunun altını çizdi.
60 Yılda Su Seviyesi 6 Metre Düştü
Devlet Su İşleri ve akademik çalışmaların verileri, Salda Gölü'ndeki su kaybının ulaştığı ürkütücü boyutları rakamlarla belgeliyor. 1960'lı yıllarda 1142,1 metre olan su yüzeyi yükseltisi, 2010'lu yılların ortasında 1136,3 metreye kadar gerileyerek son 60 yılda yaklaşık 6 metrelik bir düşüş kaydetti. Bu dikey düşüş, kıyı şeridinde 30 metreye varan bir çekilmeye neden olurken kıyı stabilitesini de tamamen bozdu. Özellikle 10-13 Şubat 2026 tarihleri arasında Harmanlı ve Elmalı gibi yakın istasyonlarda ölçülen ve dört günde yıllık ortalamanın yarısına ulaşan aşırı yağışlar, zaten hassaslaşmış olan yer yapısı üzerinde son darbeyi vuran etken oldu.
Türkiye'nin Maldivleri İçin Koruma ve Denetim Çağrısı
NASA'nın Mars çalışmalarıyla bile ilişkilendirdiği benzersiz huntit ve hidromagnezit tortularına sahip olan Salda Gölü, 1. Derece Doğal Sit Alanı statüsüyle en üst düzeyde korunması gereken alanlar arasında yer alıyor.
Salda Gölü Koruma Derneği, yaşanan bu son göçüğün ardından göl havzasında yeraltı suyu kullanımının acilen denetim altına alınmasını, 1. Derece Doğal Sit Alanı koruma kurallarının eksiksiz uygulanmasını, göçük bölgesinin bağımsız uzmanlar tarafından kapsamlı biçimde incelenmesini ve göl seviyesi ile kıyı stabilitesine yönelik düzenli izleme programının hayata geçirilmesini talep etti.
Burdur Salda Duatlonu'nda Zor Anlar Yaşandı! Şiddetli Rüzgar Çadırları Uçurdu
