Antalya Ticaret Borsası (ATB) ve Antalya Tarım Konseyi (ATAK) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Ağustos ayı Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini değerlendirdi. Çandır, endeksin aylık yüzde 1,30 artış gösterdiğini belirterek, “Bu oran, 2015’ten bu yana ölçülen Ağustos ayları ortalamasının altında gerçekleşti. Böylece son 4 aydır artış eğiliminde olan girdi fiyatları, ilk kez düşüş gösterdi” dedi. Tarım-GFE’nin yıllık bazda yüzde 34,09 olarak açıklandığını ifade eden Çandır, “Bu oran, son 10 yılın Ağustos ortalamasının biraz üzerinde. Ancak son altı aydır yükseliş gösteren yıllık girdi fiyatları, Ağustos ayında ilk kez gerileme kaydetti. Açıklanan rakamlar, aylık artışta ortalamanın yüzde 30 altında, yıllıkta ise yüzde 1 üzerinde bir seyir izliyor” diye konuştu.
“En Yüksek Artış Gübre Fiyatlarında Görüldü”
Çandır, endeksin alt kalemlerine bakıldığında en yüksek artışın gübre fiyatlarında yaşandığını belirterek, “Tarımda kullanılan mal ve hizmetlerin fiyatları aylıkta yüzde 1,55, yıllıkta ise yüzde 35,07 arttı. Gübrede aylık artış yüzde 3,94, tohumda yüzde 1,70, ilaçta yüzde 1,14, yemde yüzde 1,38 olurken enerji kaleminde yüzde 0,45’lik düşüş görüldü” dedi. Yıllık bazda tohum fiyatlarının yüzde 32,1, gübrenin yüzde 53,01, veterinerlik hizmetlerinin yüzde 59,79 arttığını belirten Çandır, “Tarımsal yatırım malı fiyatları ise aylık yüzde 0,37 düşerken yıllık yüzde 28,51 yükseldi” ifadelerini kullandı.
Nizamettin Özmen ATB Başkanı Ali Çandır İle Yörex Fuarı'nı Konuştu
“Üretici Fiyatları Geriledi”
TÜİK’in aynı dönemde açıkladığı Tarımsal Üretici Fiyat Endeksi’nin (Tarım-ÜFE) Ağustos ayında yüzde 3,45 azaldığını hatırlatan Çandır, bu rakamın son 10 yılın Ağustos ortalaması olan yüzde -0,69’un oldukça altında olduğunu söyledi. Çandır, “Yıllıkta yüzde 41,55 olarak ilan edilen Tarım-ÜFE, üretici açısından önemli bir baskı oluşturuyor. Son aylarda üretici lehine dönen fiyat eğilimi, yeniden aleyhe dönmüş durumda” dedi. Üreticinin artan maliyetler karşısında kazancının azaldığını vurgulayan Çandır, “10 yıllık veriler incelendiğinde üreticinin Ağustos aylarında ortalama yüzde 0,6 zarara uğradığı, yıllık bazda ise bu oranın yüzde 25’e kadar çıktığı görülüyor” diye konuştu.
ATB Başkanı Ali Çandır: "Tarımda Girdi Maliyeti Yükseldi"
“Tüketici Enflasyonu Yüksek Seyrediyor”
Yurtiçi ve yurtdışı üretici fiyat endekslerinin tarımı dolaylı biçimde etkilediğini belirten Çandır, “Ağustos ayında yurtdışı üretici enflasyonu yüzde 1,32 artarken yıllık bazda yüzde 28,01’e çıktı. Yurtiçi üretici enflasyonu aylıkta yüzde 2,48, yıllıkta yüzde 25,16 artış gösterdi. Gıda üretici fiyatları ise aylık yüzde 3,52, yıllık yüzde 28,66 yükseldi” ifadelerini kullandı. Tüketici enflasyonuna da değinen Çandır, “Ağustos ayında TÜFE aylık yüzde 2,04, yıllık yüzde 32,95 arttı. Bu rakamlar, 20 yıllık Ağustos ortalamalarının oldukça üzerinde. Gıda enflasyonunda aylık artış yüzde 3,02, yıllık artış ise yüzde 33,28 olarak kaydedildi” dedi.
Çandır: "Antalya'nın Dağlarında Oyuklar Olmamalı"
“Üretici ile Tüketici Arasındaki Makas Daralıyor”
Çandır, üretici ve tüketici fiyatları arasındaki farkın daralmaya başladığını belirterek, “Yıllık bazda yüzde 34,09’luk girdi maliyet artışına karşılık, üretici fiyat artışı yüzde 41,55, tüketici fiyat artışı ise yüzde 32,95 olarak gerçekleşti. Ağustos ayında üretici kısa vadede kayıp yaşasa da yıllık bazda yüzde 7 oranında lehine bir tablo ortaya çıktı” değerlendirmesinde bulundu.
