Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, Antalya'da Demre-Kaş yolu üzerindeki Yavu Mahallesi’nde yer alan antik yerleşim alanını 1. ve 3. derece arkeolojik sit alanı olarak tescilledi. Resmi Gazete’nin 6 Temmuz 2025 tarihinde yayımlanan karara göre, bölgede her türlü plan uygulaması durduruldu.
Antik Yerleşim Alanı Demre-Kaş Yolu Üzerinde Tespit Edildi
Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, 26 Haziran 2025 tarihinde gerçekleştirdiği toplantıda, Antalya ili Demre ilçesi Yavu Mahallesi sınırlarında, Demre-Kaş yolu üzerinde yer alan 134 ada 13 parsel ve çevresini kapsayan alanı değerlendirdi. Bu alanın, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun 3. ve 6. maddelerinde tanımlanan özellikleri taşıdığı tespit edildi.
Kyaneai Antik Kenti Yakınındaki Alan 1. ve 3. Derece Sit Alanı Statüsüne Alındı
Yapılan arkeolojik incelemeler sonucunda, bölgenin yakınlardaki antik kentlerle bağlantılı kırsal bir yerleşime işaret ettiği belirlendi. Bölgede Kyaneai Antik Kenti bulunuyor. Antik dönem yapı kalıntılarının yoğun olarak bulunduğu ana yerleşim alanının 1. Derece Arkeolojik Sit Alanı; çevresinde kısmen tarımsal amaçlı kullanım gören seramik ve çatı kiremidi yayılımı izlenen alanın olası kültürel varlıkların korunması amacıyla 3. Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak tescil edilmesine karar verildi. Sit sınırları, karara ekli 1/25000 ölçekli haritada gösterildi ve tescil fişi uygun bulundu.
Aynı bölgede antik Likya uygarlığının önemli kırsal yerleşimlerinden biri olan Kyaneai Antik Kenti bulunuyor. Sit alanı olarak belirlenen yerin Kyaneai'ya bağlı olduğu tahmin ediliyor.
Kurumlardan Olumlu Görüş Geldi
Öte yandan Kurul, tescil öncesi ilgili kurumlardan görüş aldı. Antalya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ile Antalya Büyükşehir Belediyesi’nin tescile ilişkin herhangi bir olumsuz görüş bildirmediği, Antalya Su ve Atıksu İdaresi Genel Müdürlüğü’nün ise ilave içme suyu projeleri ve teknik tesislerin yapılabilmesi koşuluyla uygun görüş verdiği kararda belirtildi.
Plan Uygulamaları Durduruldu, Tapuya Şerh Konulacak
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, 2863 sayılı Kanun’un 17. maddesi kapsamında, sit alanı ilan edilen bölgede her ölçekteki plan uygulamasının durdurulmasına karar verdi. Ayrıca sit alanı içinde tamamen ya da kısmen kalan taşınmazların ilgili Kadastro Müdürlüğü tarafından Koruma Kurulu’na bildirilmesi, ardından bu taşınmazların tapu kayıtlarına, sit alanı içinde kaldığına dair şerh konulması, kaçak kazıların önlenmesi ve can-mal güvenliği açısından gerekli önlemlerin alınması gerektiği ifade edildi.
Koruma Süreci Devam Edecek
Kurul ayrıca, tescil sonrası süreçte geçiş dönemi koruma esasları ve kullanım şartlarının belirlenmesine yönelik çalışmanın hazırlanarak Kurula sunulmasına karar verdi. Karar, 6 Temmuz 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Kyaneai Antik Kenti Nerede Bulunur?
Kyaneai Antik Kenti, Antalya ili, Demre ilçesi sınırları içerisinde, Yavu Mahallesi'nin yaklaşık 3 kilometre kuzeyinde, Demre-Kaş karayolu güzergahında yer alıyor.
Kyaneai Antik Kenti Tarihçesi
Kyaneai Antik Kenti, antik Likya uygarlığının önemli kırsal yerleşimlerinden biri. İsmi Grekçe’de “koyu mavi” anlamına gelen “Kyaneai” kelimesinden türeyen ismi, bölgedeki taşların koyu gri-mavi renginden esinlenerek verilmiş. Kyaneai’nin yerleşim tarihi, M.Ö. 4. yüzyıla kadar uzanıyor. Kent, klasik ve Helenistik dönemlerde gelişimini sürdürmüş; Roma ve Bizans dönemlerinde de yerleşim görmeye devam etmiş. Özellikle lahit mezarları, Kyaneai’yi öne çıkaran en belirgin özelliklerden biri. Kentte, kayalara oyulmuş mezarlar, lahitler ve kaya anıtları oldukça dikkat çekiyor. Yerleşimde, tiyatro, bir akropolis (yukarı kent), nekropol alanları, surlar, sarnıçlar ve yazıtlar bulunuyor. Kyaneai Antik Kenti, özellikle Tristomos adlı kişinin adının yazılı olduğu lahdi ile meşhur. Bu lahit, kentin adının da geçtiği tek yazıtlı lahit olması açısından arkeoloji literatüründe büyük öneme sahip.
Finike-Demre-Kaş-Kalkan Yolu Bilirkişi Keşfi Yapıldı! Kaputaş'tan Viyadük Geçecek
