Antalya Tarım Konseyi (ATAK) ve Antalya Ticaret Borsası (ATB) iş birliğiyle düzenlenen Dünya Süt Günü etkinlikleri çerçevesinde 'Sürdürülebilir Süt Üretimi Paneli' gerçekleştirildi. Panele, ATB Basın Danışmanı Vahide Yanık moderatörlük yaparken, ATB 4. Meslek Komitesi Başkanı Yaşar Kocaoğlu, Antalya Damızlık Koyun ve Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Zeliha Öztürk, Elmalı Süt Üreticileri Birliği Başkanı Ali Gümüşlü ve Veteriner Hekimler Odası Yönetim Kurulu Üyesi Fatih Özgür katıldı. Panelde, süt hayvancılığı, süt tüketimi, süt fiyatları, maliyetler ve süt üretiminde yaşanan sorunlar ile çözüm önerileri ele alındı.
1 litre sütün parasıyla 1.5 kilogram yem alamıyoruz
ATB 4. Meslek Komitesi Başkanı Yaşar Kocaoğlu, süt üretiminin sürdürülebilmesi için küçük aile işletmelerinin desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Son dönemde süt hayvancılığını bırakan aile sayısının arttığına dikkat çeken Kocaoğlu, maliyetlerin altında ezilen küçük işletmelerin sektörden çekildiğini ifade etti. Hayvancılık politikalarının süt odaklı olması gerektiğini belirtti.
Yem fiyatlarının süt endüstrisindeki önemine değinen Kocaoğlu, 'Hayvan yemi pahalı yiyor, onu neden konuşmuyoruz? Neden hep süt konuşuluyor. Biz yemi döviz kuru üzerinden alıyoruz, mazot, enerji gibi maliyetler malum. Üretici 1 litre sütün parasıyla 1.5 kilogram yem alamıyorsa hayvancılığı sürdürme şansı yok. Biz 1 litre sütün parasıyla 1.3 kilogram yem alabiliyoruz. Ulusal Süt Konseyi sütün üreticiden alım fiyatını 14.65 TL olarak belirledi ancak bu gerçekçi bir rakam değil. 1 litre sütün maliyeti 16 TL, sütün üreticiden alım fiyatı 18 TL olmadığı sürece hayvancılıkla uğraşan zarar eder ve her geçen gün işletmeler kapanır ki böyle oluyor. Uzun vadede süt daha pahalı hale gelir' diye konuştu.
Dünya sıralamasında 56. sıradayız
Elmalı Süt Üreticileri Birliği Başkanı Ali Gümüşlü, Türkiye'de sağmal hayvan sayısında yaşanan düşüşe dikkat çekti. 2021 yılında 28.1 milyon olan sağmal hayvan sayısının, 2022'de 25.8 milyon başa düştüğünü belirtti. Gümüşlü, Türkiye'nin kişi başı yıllık süt tüketiminde 137.1 litre ile dünya sıralamasında 56. sırada olduğunu ifade etti. Avrupa'da ise kişi başı süt tüketiminin yıllık 350 litre ve üzeri olduğunu vurgulayan Gümüşlü, sütün insan sağlığı için önemli bir besin olduğunu ve üreticilerin ve tüketicilerin desteklenmesi gerektiğini dile getirdi. Özellikle rafa kaldırılan okul sütü gibi projelerle bu desteğin sağlanabileceğini ifade etti.
Gümüşlü, 'Tarihe de not düşmesi açısından söyleyeceğim. Biz bu politikalarla devam edersek önümüzdeki yıllarda biz büyükbaş hayvanları hayvanat bahçesinde görecek, çocuklarımıza da hayvanat bahçesinde göstereceğiz' şeklinde konuştu.
Karavan hayatı sağlanabilir
Antalya Damızlık Koyun ve Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Zeliha Öztürk, ülkedeki et ve süt açığını kapatmak için küçükbaş hayvancılığın desteklenmesi gerektiğini belirtti. Küçükbaş hayvancılığın, yerli ırkların yetiştirilmesi açısından önemli olduğunu vurgulayan Öztürk, 'Ürettiğimiz ürün asla elimizde kalmıyor, müşterisi hazır ve yüksek fiyattan pazarlayabiliyoruz Honamlı gibi et ve sütte verimli yerli bir ırk. Bölgemiz küçükbaş hayvancılığa çok müsait. Küçükbaşın önündeki engeller kaldırılsın biz ete de süte de destek oluruz' dedi.
Çoban bulmanın zorlaştığına işaret eden Öztürk, 'Neden çoban bulamıyorum, çünkü kırsalda yaşamak zor. Elektrik yok, su yok, internet yok, sosyal hayat zaten yok. Öncelikle kırsal kesimin altyapı ve sosyal anlamda desteklenmesi lazım. Kara düzen içerisinde yaşıyoruz. Kırsalda hayvancılıkla uğraşanlara karavan hayatı sağlanabilir. Yetiştiricilere karavan verilse hem kırsaldaki hayatları devam eder hem barınak sorunu kalmaz hem de güneş enerjisiyle enerjiye ulaşabilir' diye konuştu
Hayvan ithal ederek düşürmeye çalıştık
Veteriner Hekimler Odası Yönetim Kurulu Üyesi Fatih Özgür, hayvancılık politikalarının yeniden ele alınması gerektiğini belirtti. Buzağı ölümlerinin önlenmesiyle ithalatın azaltılabileceğini ifade eden Özgür, Et ve sütte verimli ırklar konusunda ciddi bir çalışma yürütülmesi gerekli. Bu sayede sütte verim ve kaliteyi yakalarız' dedi.
Özgür, 'Hayvanlar doğada yayılıyordu meralarımızı yok ettik. Tarım arazilerini betona teslim ettik. Ormana zarar veriyor diye keçiyi ormandan uzaklaştırdık. Hayvan varlığı azaldı, et fiyatları yükseldi, süt fiyatları yükseldi. Yükselen fiyatları, hayvan ithal ederek düşürmeye çalıştık. Hayvancılığı kurtarmak için uçuk projelere ihtiyaç yok, üreticinin desteklendiği, tarımın hayvancılığın önündeki engellerin kaldırıldığı, aile işletmelerinin desteklendiği sistem kurarak hayvancılık et, süt sürdürülebilir hale gelir. Türkiye'de et açığını kapatabilmeniz için bir kere sütün para etmesi lazım' şeklinde konuştu.
