Her yıl haziran ayında meydana gelen dolunay, geleneksel olarak "Çilek Dolunayı" adıyla biliniyor. Bu isim, Kuzey Amerika'da yaşayan Algonkin yerlilerinin yabani çilek hasadının başladığı dönemi ifade etmek için kullandıkları takvimden geliyor. Dolayısıyla Çilek Dolunayı ismi, Ay'ın kırmızı ya da pembe renkte olacağı anlamını taşımıyor. Ay'ın zaman zaman turuncu veya kızıl tonlarda görünmesi ise atmosferde meydana gelen ışık kırılması nedeniyle oluşan doğal bir optik olay olarak açıklanıyor.
Çilek Dolunayı 30 Haziran Salı günü gerçekleşecek
Astronomi verilerine göre 2026 yılının Haziran ayı dolunayı, 30 Haziran Salı günü Türkiye saatiyle 02.56'da tam dolunay evresine ulaşacak. Ancak gökyüzü gözlemcileri, dolunayın en etkileyici görüntüsünü bir gün öncesinden itibaren izleyebilecek. 29 Haziran Pazartesi akşamı Ay'ın ufuk çizgisinden yükselmesiyle birlikte neredeyse tam dolunay görünümüne ulaşacak olan gök cismi, gece boyunca parlaklığıyla dikkat çekecek.
Türkiye'den De Görülebilecek
Hava şartlarının elverişli olması ve gökyüzünün bulutsuz seyretmesi halinde Çilek Dolunayı Türkiye'nin 81 ilinden de çıplak gözle rahatlıkla izlenebilecek. Uzmanlar, daha net bir gözlem yapmak isteyenlerin şehir ışıklarından uzak bölgeleri tercih etmelerini öneriyor. Özellikle Ay'ın doğuşu sırasında ufka yakın konumda olması nedeniyle normalden daha büyük ve daha sarı-turuncu görünmesi ise tamamen optik bir yanılsamadan kaynaklanıyor.
Bu yılki Haziran dolunayı, Ay'ın Dünya'ya görece daha uzak konumda bulunduğu döneme denk geldiği için astronomide "mikro dolunay" olarak değerlendiriliyor. Bu nedenle Ay, süper dolunaylara göre biraz daha küçük görünse de gece boyunca oluşturacağı parlak manzarayla gökyüzü tutkunlarına görsel bir şölen sunacak.
Gökyüzü Tutkunları İçin Kaçırılmayacak Fırsat
Uzmanlar, Çilek Dolunayı'nı izlemek isteyenlerin güneş battıktan sonra açık bir alanda gökyüzünü takip etmelerini tavsiye ediyor. Herhangi bir teleskopa ihtiyaç duyulmayan bu doğa olayı, çıplak gözle rahatlıkla izlenebiliyor. Dürbün veya teleskop kullanan gökyüzü meraklıları ise Ay yüzeyindeki kraterleri ve yüzey detaylarını çok daha net şekilde gözlemleme fırsatı yakalayabilecek.
