Antalya'nın Kumluca ilçesi sınırlarında yer alan ve Likya uygarlığının bölgedeki en kıymetli kültür varlıklarından biri olan İdebessos Antik Kenti, bakımsızlık ve denetimsizlik yüzünden yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı. Finike Toroslar ve Akdeniz Kıyıları Çevre Koruma Derneği (TORAÇDER) tarafından düzenlenen Finike Oluklu Yayla – Kumluca İdebessos Antik Kenti saha gezisinde kentin içler acısı durumu bir kez daha gözler önüne serildi.
Gezinin ardından tarihi alanın kaderine terk edilmesine isyan eden Finike TORAÇDER Başkanı, Batı Akdeniz Otelciler ve Turizm İşletmecileri Derneği Başkanı ve AKSAN Temsilcisi Emekli Tarih Öğretmeni Önder Akülkü, bölgedeki tahribatın boyutlarını anlatarak yetkili kurumları harekete geçmeye çağırdı.
Tarihi Kentteki Tahribat Fotoğraflarla Belgelendi
Antik kentin korumasız durumda olmasından dolayı definecilerin hedefi haline geldiğini vurgulayan Önder Akülkü, alanda yaptığı saha incelemesini şu sözlerle aktardı:
"O kent ne yazık ki çok sahipsiz. Yaklaşık 1-2 aydan beri bu konuyla aralıksız uğraşıyorum. Kumluca sınırları içinde yer alan İdebessos şu anda adeta definecilerin işgaline uğramış durumda. Mezarlar, lahitler, tarihi yapılar her yer kırık dökük... Bölgede çektiğim resimler gerçeğin kendisidir, tamamen günceldir. Biz oranın bir an önce koruma altına alınmasını istiyoruz."
"Ne Bir Güvenlik Görevlisi Var Ne De Kamera"
İdebessos’un zorlu coğrafi konumunun ve güvenlik eksikliğinin kaçak kazı yapan kişilere kolaylık sağladığına dikkat çeken Akülkü, alandaki denetim yetersizliğini eleştirerek konuşmasını şöyle sürdürdü:
"Şu anda İdebessos’a gitseniz ne yazık ki herhangi bir güvenlik önlemi göremezsiniz. Ne bir güvenlik görevlisi var ne de bir kamera sistemi... Bu vurdumduymazlık kenti kaçak kazılara ve doğa şartlarının tahribatına açık hale getiriyor. Devletimizin ve Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın orada acilen resmi bir görevlendirme yapmasını ve alanı güvenlik kamera sistemleriyle donatmasını talep ediyoruz."
Müze, Jandarma ve Belediye Nezdinde Yoğun Mesai
Bölgedeki tahribatın durdurulması adına devlet organlarıyla doğrudan temas kurduğunu belirten Önder Akülkü, yürüttüğü mekik diplomasisini ve resmi girişimleri şu sözlerle ifade etti:
"Konuyla ilgili olarak Antalya Müzesi’ne gittim, jandarma ekiplerimizle görüştüm. Ardından Kumluca Belediye Başkanı ile bir araya gelerek durumun ciddiyetini aktardım. Kumluca Belediyesi kanalıyla Kültür ve Turizm Bakanlığı’na başvurulmasını ve burası için özel bir koruma görevlendirmesi istenmesini rica ettim. Tarih hepimizin ortak mirasıdır. Bugün koruyamadığımız ve belgelemediğimiz her eser, yarın geri getirilemeyecek evrensel bir kayıp olacaktır."
Bilimsel Çalışmalar ve Kamusal Farkındalık Şart
Kentin kurtarılması için yalnızca güvenlik önlemlerinin değil, toplumsal farkındalığın ve bilimsel adımların da eş zamanlı atılması gerektiğini belirten Akülkü, alanın canlandırılması için önerilerini paylaştı. Kentin bilimsel veriler ışığında tüm medya platformlarında tanıtılması gerektiğini ifade eden Akülkü, eğitim-öğretim dönemlerinde düzenlenecek okul gezileriyle öğrencilerin bölgeye getirilmesinin ve doğa yürüyüş gruplarının rotalarına İdebessos'un dahil edilmesinin sivil toplum bilincini artıracağını kaydetti.
Sivil Toplum Ve Kamu Kurumlarından Ortak Çağrı
İdebessos Antik Kenti'nin acilen koruma altına alınması için kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşları güç birliği yaptı. Başta T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ve Antalya İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü olmak üzere; Arkeologlar Derneği, Tarihsel Çevre & Yapı Korumacıları, Antalya Kültürel Miras Derneği, Finike TORAÇDER, Batı Akdeniz Otelciler ve Turizm İşletmecileri Derneği, AKSAN ve Karaöz Çevre Kültür ve Sürdürülebilir Turizm Derneği de tarihi alanın korunması yönündeki çağrılara destek verdi.
