İnsanlık tarihinin binlerce yıldır karanlıkta kalan sırları, Hatay'ın Samandağ ilçesindeki Üçağızlı II Mağarası'nın derinliklerinden gün yüzüne çıktı. Anadolu topraklarında bugüne kadar hiç rastlanmayan bir Neandertal fosilinin tespit edildiği tarihi kazı, arkaik akrabalarımızla modern insanın on binlerce yıl önce aynı mağarada nasıl yan yana geldiğini çarpıcı kanıtlarla ortaya dökerek bilim dünyasında büyük yankı uyandırdı.
Dev Araştırma Ekibi PNAS'a Girdi
Gaziantep Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Baykara’nın yöneticiliğini üstlendiği çok uluslu kazı çalışmalarına, Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü'nden Arş. Gör. Dr. Didem Turan da araştırmacı olarak katılım sağladı. Projenin kadrosunda Ankara Üniversitesi uzmanlarının yanı sıra; Fransa'dan Bordeaux Üniversitesi, Japonya'dan ise Kyoto Üniversitesi, Fukuoka Üniversitesi ve Tokyo Ulusal Doğa ve Bilim Müzesi bünyesindeki bilim insanları yer aldı. Elde edilen sarsıcı sonuçlar, saygın uluslararası bilim yayınlarından The Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) dergisi tarafından kabul edilerek literatüre girdi.
60 Bin Yıl Öncesinden Kalan Benzerlikler
Üçağızlı II Mağarası'ndan çıkarılan ve günümüzden 50 ila 60 bin yıl öncesine tarihlenen kalıntılar, Türkiye'deki ilk Neandertal fosilinin yanı sıra modern insana ait kemik parçalarını ve çeşitli aletleri barındırıyor. Laboratuvar analizleri ve buluntu incelemeleri; iki farklı insan grubunun sadece aynı coğrafyayı paylaşmakla kalmadığını, taş alet yapım tekniklerinde benzer yöntemler kullandıklarını ve aynı doğal gıda kaynaklarını tükettiklerini belgeledi.
Deniz Kabuğundaki Sembolik İzler
Araştırmada öne çıkan bir diğer önemli ayrıntı ise mağarada bulunan deniz kabukları oldu. Bilim ekibi, hem Neandertallerin hem de modern insanların herhangi bir besin değeri taşımayan belirli bir deniz kabuğu türünü topladıklarını saptadı. Bu durumun, iki grup arasında sadece barınma ve beslenme değil, estetik ve sembolik davranış aktarımlarının da gerçekleşmiş olabileceğine işaret ettiği kaydedildi. Ayrıca bulgular ışığında, mağarada yaşamış modern insanların, Afrika kıtasından çıkarak günümüz küresel nüfusunu oluşturan o ilk ata gruplarıyla doğrudan bağlantılı nüfuslar olduğu değerlendiriliyor.
