Yılbaşı kutlamalarına 2 gün kala Tarım ve Orman Bakanlığı, vatandaşların sağlığını tehlikeye atan sahte ve kaçak alkollere karşı rehber yayınladı.
1 /
13
Etil Alkol (Etanol) Nedir?Gıda ve içki sektöründe kullanılan temel alkoldür. Üzüm, mısır, şeker pancarı, buğday, patates ve çavdar gibi tarımsal ürünlerin fermantasyonu ile elde edilir. Yasal ve hijyenik koşullarda üretildiğinde, insan tüketimi için güvenlidir. Tüm yasal alkollü içkilerin içerisinde, belirli oranlarda etil alkol bulunur.
2 /
13
Metil Alkol (Metanol) Nedir?Sanayide kullanılan, insan sağlığı için son derece tehlikeli bir kimyasaldır. Vücutta formaldehit ve formik asit gibi son derece zararlı maddelere dönüşür. Körlük (kalıcı görme kaybı), sinir sistemi hasarı, organ yetmezliği ve ölüm gibi çok ciddi sonuçlara yol açabilir. Az veya yüksek miktarda tüketildiğinde dahi hem kısa hem de uzun vadede ağır zararlar verebilir. Sahte içki üretiminde, maliyet düşürmek için yasa dışı biçimde kullanılabilmektedir.
3 /
13
Sahte ve Kaçak Alkol Hakkında Doğru Bilinen YanlışlarBakanlık tarafından 'Güvenilir Gıda' sitesinde kamuoyuyla paylaşılan rehberde; bilgilerin doğruları, yanlışları ve gerçekler yer aldı.
4 /
13
"Etil Alkol ile Metil Alkolü Duyusal Yolla Ayırt Edebilme"Doğru: Etil alkol, içilebilir ve uygun koşullarda üretildiğinde güvenlidir.Yanlış: Metil alkol, tadı veya kokusuyla kolayca anlaşılır.Gerçek:Metil alkolü renginden, tadından veya kokusundan ayırt etmek mümkün değildir.Sanılanın aksine “acı tat” veya “keskin koku” gibi belirgin farklılıklar ortaya çıkmaz.Bu nedenle, sadece duyularınıza güvenerek “bu içki güvenli” demek büyük risktir.
5 /
13
"Sahte İçki İçmenin Belirtileri"Doğru: Sahte içki (metil alkol içeren içki) tüketildiğinde,Baş dönmesiMide bulantısıBulanık veya çift görmeŞiddetli baş ağrısıBilinç kaybıSolunum güçlüğü gibi belirtiler ortaya çıkabilir.Yanlış: Küçük miktar tüketildiğinde metil alkolün etkileri anlaşılır veya belirtiler hemen, çok güçlü şekilde ortaya çıkar.Gerçek:Zehirlenme belirtileri bazen saatler, hatta ertesi gün ortaya çıkabilir.“Şu an hiçbir şeyim yok” yanılgısıyla, vücudunuzda zararlı maddelerin etkileri devam ediyor olabilir.
6 /
13
"Ucuz İçki Avantajlıdır"Doğru: Vergisi ödenmeyen (kaçak veya sahte) içkiler genellikle daha ucuza satılır.Yanlış: Ucuza satılan içki “avantajlı” veya “güvenli” olabilir.Gerçek:Denetimsiz ortamlarda üretilen sahte içkiler, maliyet düşürmek için metil alkol gibi ölümcül maddeler içerebilir.İçindeki zararlı maddeler körlükten ölüme kadar çok ağır sonuçlara neden olabilir.“Ucuz” diye tercih edilmesi, hayatı riske atmaktır.
7 /
13
"İnternetten Aldığım Etil Alkol Güvenlidir"Doğru: Bazı insanlar, internet üzerinden “etil alkol” adıyla satılan ürünleri alıp evde içki yaparak bir-iki kez sorunsuz tüketmiş olabilir.Yanlış: Birkaç defa zarar görmedim diye, her zaman aynı şekilde güvende olacağım.Gerçek:Sözde “etil alkol” aslında metil alkol veya metil ve etil alkol karışımı olabilir.Bir kez zarar görmemiş olmak, gelecekte de aynı şekilde güvende olacağınız anlamına gelmez.Tanıdığınız bir kişinin daha önce aynı satıcıdan etil alkol almış ve zarar görmemiş olması, referans alınamaz.
8 /
13
“Az Miktarda Metil Alkol Hemen Zehirlemez, O Zaman Zararı Yoktur”Doğru: Düşük miktarlarda metil alkol alan bazı kişilerde, ani ve şiddetli semptomlar hemen görülmeyebilir.Yanlış: “Öyleyse zararsızdır, düzenli tükettiğim halde zehirlenmedim, bir şey olmaz.”Gerçek:Düşük dozlardaki metil alkol bile uzun vadede sinir sistemi ve organlarda kalıcı hasara yol açabilir.Vücutta biriken toksik metabolitler (formaldehit, formik asit) zamanla görme kaybı veya diğer ağır sağlık problemlerine neden olabilir.Ani bir zehirlenme tablosu yaşanmıyor diye tamamen güvende olduğunuzu düşünmek son derece tehlikelidir.
9 /
13
“Metil Alkole Kolayca Erişen Kişi, O Ürünü Satmaz”Doğru: İleri seviye laboratuvar ekipmanı olmadan iki alkolü ayırt etmek imkansızdır.Yanlış: “Kötü niyetli kişi farkındadır, bilerek koymaz” veya “Onlar metil alkolle etil alkolü ayırt edebilir.”Gerçek:Metil alkol, sanayide farklı amaçlarla kullanılabildiğinden daha ucuz ve kolay temin edilebilen bir maddedir.Tedarikçiniz elindeki maddeyi etil alkol sanarak ya da ucuza üretim yapmak için sahte içkiye karıştırabilir veya etil alkol olarak satabilir.
10 /
13
Güvenli İçki Tüketimi İçin Dikkat Edilmesi GerekenlerYetkili Satıcılardan Satın Alın:Tanınmış, ruhsatlı ve denetime tabi marketleri, tekel bayilerini veya içki satıcılarını tercih edin.Şüpheli Fiyatlara Dikkat Edin:Piyasa ortalamasının çok altında satılan içkiler şüpheli olabilir.Ürün Ambalajlarını İnceleyin:Şişenin kapağı orijinal mi? Hasar, çizik, boşaltılıp doldurulmuş izleri var mı?Kendi Sağlığınızı Önemseyin:Ucuza aldığımdan kâr ettim diye düşünmek, uzun vadede hayatı tehlikeye atmak anlamına gelir.
11 /
13
Şüpheli Durumlarda Ne Yapılmalı?Acil Sağlık Yardımı:Metil alkol zehirlenmesi belirtileri (baş dönmesi, görmede bozukluk, bilinç kaybı, vb.) yaşıyorsanız derhal 112’yiarayın veya en yakın sağlık kuruluşuna gidin.Yetkililere Bildirin:Tarım ve Orman Bakanlığı Alo 174 Gıda Hattı’na veya Emniyet Birimlerine ihbarda bulunun.
12 /
13
SonuçEtil Alkol (Etanol): Uygun koşullarda üretildiğinde güvenle tüketilebilir.Metil Alkol (Metanol): Sanayi için üretilir, insan tüketimine uygun değildir ve ölümcül risk taşır.Sahte/Kontrolsüz Üretim: İçkide metil alkol veya diğer zararlı maddelerin kullanılması körlükten ölüme varan sonuçlara neden olabilir.Temel Korunma Yolu: Ruhsatlı satıcılardan, güvenilir markalı ürünler almak ve aşırı ucuz, kaynağı belirsiz içkilerden uzak durmaktır.Kısacası, “fiyat avantajı” veya “kolay erişim” gibi sebeplerle bilinmeyen kaynaktan alınan içkiler sağlığınızı ve hayatınızı ciddi şekilde riske atar. Görsel, koku ya da tat incelemesiyle metil alkol varlığını anlamak mümkün değildir. Semptomlar her zaman hemen ortaya çıkmasa bile, düzenli tüketim ciddi ve kalıcı hasarlar bırakabilir. Unutmayın, “bugün bir şey olmadı” demek, yarın da güvende olacağınız anlamına gelmez.
13 /
13
