Şubatta 170,6 milyar TL olan bütçe açığı Ocaktaki 32,2 milyar TL açıkla birlikte iki ayda 202,8 milyar TL’ye çıktı” ifadelerine yer verdi. Toprak, “Acilen bir deprem bütçesi yapılmasının gerekliliği, ihtimalden mecburiyete dönüştü” dedi.
CHP) İstanbul Milletvekili Erdoğan Toprak, “Hazine ve Maliye Bakanlığı reddetse de bütçedeki rakamsal deprem, ek bütçeyi kaçınılmaz hale getirdi. Depremin etkilerinin henüz tam yansımadığı rakamlara rağmen gelir-gider makasındaki olağanüstü açılma, 2023 bütçesinin iki ayda geçersiz hale geldiğini gösteriyor. Kahramanmaraş ve Hatay merkezli 6 Şubat depremi bütçede de rakamsal açıdan depreme yol açtı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın açıkladığı şubat ayı gerçekleşmelerinde aylık bütçe açığının 170,6 milyar TL’ye ulaşması, 2023 bütçesindeki tüm kalemlerin gerçeklikten koptuğunu, sadece kâğıt üzerinde kaldığını ortaya koydu. Ocak ayında 32,2 milyar TL olan aylık açık, şubattaki 170,6 milyar TL tutarındaki açığın da ilavesiyle iki ayda 202,8 milyar TL’ye yükseldi. Deprem öncesindeki ocak ayı bütçe gerçekleşme rakamlarının ek bütçeyi kaçınılmaz hale getireceğini öngörmemize karşılık Hazine ve Maliye Bakanlığı böyle bir ihtiyaç olmadığını açıklamıştı. Şimdi şubat ayındaki deprem felaketinin ilk yansımalarıyla bütçede ödeneklerinde ve bütçe dengesinde yaşanan olağanüstü bozulma, ek bütçe çıkartılmasının kaçınılmaz hale geldiğini, depremin yaralarını sarmayı önceleyen yeni bir bütçenin hızla çıkarılmasını hayati önemde olduğunu gösterdi” dedi.
“2023 BÜTÇESİ ALTÜST OLDU”
Toprak, “Açıklanan şubat rakamlarına göre, bütçe harcamaları geçen yılın aynı ayına göre yüzde 93,9 artarak 389,4 milyar lira olurken, bütçe gelirleri yüzde 19,1 azalarak 218,8 milyar lirada kaldı. Bunun sonucunda 170,6 milyar lira bütçe açığı verildi. Geçen yılın aynı ayında 69,7 milyar TL bütçe fazlası verilmişti. Şubat ayında bütçedeki faiz dışı harcamalar yüzde 126’lık artışla 355,2 milyar liraya ulaştı. Bunun sonucunda geçen yıl şubatta 113,4 milyar lira faiz dışı fazla veren bütçede bu yıl 136,3 milyar liralık faiz dışı açık ortaya çıktı. Şubatta giderler içinde en büyük tutarı 193,7 milyar TL ile cari transferler oluşturdu. Depremin yol açtığı olağanüstü harcamalar ve ortaya çıkan acil ihtiyaçlar sonrası cari transferler geçen yılın aynı ayına göre yüzde 161,4 büyüdü. Depremden etkilenen 11 ilden elde edilen bütçe gelirleri şubat ayında geçen yıla kıyasla yüzde 51 azalarak 5,1 milyar liraya gerilerken, bu illere yapılan bütçe harcamaları ise yüzde 87,7 artışla 18,8 milyar TL oldu. Deprem bölgesindeki 11 ilin bütçe dengesinde geçen yılın aynı ayına göre 29 kat fazla olmak üzere 13,7 milyar liralık açık oluştu. Diğer 70 ilin bütçe dengesi 85,8 milyar lira fazla verirken, merkezi bütçeden yapılan deprem harcamaları ve tahsil edilen gelirlerde yaşanan 242,7 milyar TL açık sonrası şubat ayı bütçe açığı 170,6 milyar TL’ye çıktı. Ocak-şubat do neminde bütçe harcamaları geçen yıla göre yüzde 104,9 artışla 710,7 milyar TL, gelirler yüzde 13,7 artışla 507,9 milyar TL oldu. Böylece geçen yıl iki ayda 99,8 milyar TL fazla verilirken, bu yıl 202,8 milyar TL bütçe açığı verildi. 2023 bütçesinin daha TBMM’deki görüşmeler esnasında açığa çıkan ve en başta tutarsız olan dengesi, deprem felaketi sonrası tümüyle altüst oldu. Acilen bir deprem bütçesi yapılmasının gerekliliği, ihtimalden mecburiyete dönüştü!” dedi.
Arda KIR
