Dünya ekonomisi tam anlamıyla bir "fırtınanın" ortasında. Normal şartlarda kriz ve savaş dönemlerinde yatırımcının sığınağı olan altın ve gümüş, bu kez beklentilerin aksine sert bir satış dalgasıyla yerle bir oldu. ABD-İran geriliminin petrol fiyatlarını tetiklemesi, küresel piyasalarda domino etkisi yaratarak emtia fiyatlarını aşağı çekti.
Altında %6, Gümüşte %8’lik Büyük Yıkım
Perşembe günü başlayan ve Cumartesi günü etkisini artıran piyasa depremi, değerli metalleri adeta biçip geçti. Altın fiyatları yaklaşık yüzde 6 değer kaybederken, gümüşteki erime yüzde 8’e ulaşarak yatırımcısını şoke etti. Kriz anlarında yükselmesi beklenen altının bu denli sert düşmesi, piyasalardaki nakit ihtiyacının ve paniğin ne denli büyük olduğunu gösteriyor.
"Güçlü Dolar ve Yüksek Faiz" Kıskacı
Yatırımcıların en çok merak ettiği "Kriz varken altın neden düşüyor?" sorusunun yanıtı, ABD ekonomisinin hamlelerinde gizli. Uzmanlara göre bu çöküşün ana nedenleri şunlar:
Faiz Baskısı: Faizlerin artması, herhangi bir getiri sağlamayan altını yatırımcı gözünde cazibesini yitirmiş bir "kağıt parçasına" dönüştürüyor.
Güçlü Dolar: Doların küresel ölçekte değer kazanması, emtia fiyatlarını baskılayarak aşağı çekiyor.
Likidite İhtiyacı: Yatırımcılar, diğer piyasalardaki zararlarını kapatmak için en kolay nakde dönebildikleri altın ve gümüşlerini satmak zorunda kalıyor.
Bakır Düşüyorsa Üretim Duruyor Demektir
Sadece değerli metaller değil, "ekonominin nabzı" olarak kabul edilen bakırda da yüzde 2’lik bir gerileme yaşandı. Elektronikten inşaata kadar her sanayi kolunda kullanılan bakırın, paladyum (yüzde 5,5 kayıp) ile birlikte düşmesi, küresel üretimin durma noktasına geldiğinin en net kanıtı olarak görülüyor. Eğer sanayinin motoru soğuyorsa, dünya ekonomisi derin bir karanlığa gömülüyor demektir.
Halkın En Büyük Korkusu: Stagflasyon Kapıda
Piyasalardaki en korkutucu senaryo artık yüksek sesle konuşuluyor: Stagflasyon. Yani aynı anda hem hayat pahalılığının (enflasyon) zirve yapması hem de ekonomik büyümenin durması. Petrol fiyatlarındaki artış iğneden ipliğe her şeye zam olarak yansırken, yatırımların baltalanması milyonlarca insanı işsizlik tehlikesiyle karşı karşıya bırakıyor.
ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, durumun klasik stagflasyon kadar tehlikeli olmadığını iddia etse de, sokaktaki gerçek ve veriler aksini söylüyor. Goldman Sachs gibi devler "altın yeniden yükselebilir" dese de, mevcut tablo net: Dünya ekonomisi rotasını kaybetmiş durumda.