Avrupa Birliği mali iş birliğiyle desteklenen ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı’nın yürütücüsü olduğu “Türkiye’nin Ulaşımda Net Sıfır Emisyon Yol Haritası” projesi kapsamında başvuru çağrısı yayımlandı.
Havayolu, denizyolu, demiryolu, karayolu ve kentsel hareketlilik alanlarında karbon salımını azaltacak projeler bu kapsamda desteklenecek. Başvurular 1 Ekim 2025 tarihine kadar emisyonsuzulasim.uab.gov.tr adresi üzerinden yapılabilecek. Çağrıya belediyeler, kamu kurumları, sivil toplum kuruluşları, özel sektör, KOBİ’ler, start-up’lar ve akademik kurumlar başvurabilecek.
“Karbonsuzlaşma eyleme dönüşmeli”
Proje çağrısına ilişkin değerlendirmede bulunan TMMOB Makine Mühendisleri Odası Antalya Şube Başkanı Prof. Dr. İbrahim Atmaca, iklim değişikliğinin artık ertelenemez bir gerçek olduğunu belirterek
“İklim değişikliğinin kaçınılmaz etkileri ne yazık ki kendini gösteriyor. Karbonsuzlaşma yolunda önemli adımlar, söylemden öteye taşınarak eylemsel olarak atılmazsa bu krizin ağır faturalarıyla yüzleşmemiz kaçınılmazdır. Yerelden başlanarak globale doğru çözüm odaklı projeler gerçekleştiremezsek, insanlık sosyal problemlerden doğal afetlere kadar birçok gerçekle yüzleşecek ve faturası ağır olacaktır.” dedi.
“Ulaşımda öncelik şehir içleri”
Karbon salınımının en önemli kaynaklarından birinin ulaşım olduğuna ve Türkiye’de ulaşımın birincil enerji tüketiminde %20, nihai enerji tüketiminde ise %26,4 gibi yüksek bir paya sahip olduğunu hatırlan Başkan Atmaca
“Bu oranın içinde yalnızca şehir içi ulaşım yok ama karbonsuzlaşmada öncelik şehir içlerinde olmalı. Çünkü bu emisyonlar doğrudan yoğun kalabalıkların soluduğu havaya karışıyor. Şehir içi ulaşımda raylı toplu taşıma yatırımları hayati önem taşıyor. Tek yolcuyla giden bir otomobil kilometre başına yaklaşık 100 gram karbondioksit salarken, raylı sistemlerde bu oran 20–30 grama düşüyor. Bu nedenle raylı toplu taşıma yatırımlarının artırılması ve mevcut sistemlerin kent içi trafiğin ana omurgası haline getirilmesi gerekiyor.”diye konuştu.
“Elektrikli araçlar yenilenebilir enerji ile anlamlı”
Elektrikli araç kullanımının da karbonsuzlaşmada önemli bir unsur olduğunu belirten Atmaca, “fosil yakıtla üretilen elektrikle şarj edilen araçların sürece katkı sağlayamayacağını” vurguladı. Başkan Atmaca “Elektrikli araçların, yenilenebilir enerji kaynaklarıyla üretilen elektrikle şarj edilmesi sağlandığında karbonsuzlaşma sürecine gerçek katkı sunacaktır.”dedi.
“Projeden umutluyuz”
Prof. Dr. Atmaca, açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Tüm bu kapsamda ‘Türkiye’nin Ulaşımda Net Sıfır Emisyon Yol Haritası’ projesi kapsamında çağrıya çıkılmasını önemsiyor ve faydalı sonuçlar doğurmasını ümit ediyoruz.”
