Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan ve zemin etütlerine yönelik dört yeni madde içeren yasa teklifi, jeoloji mühendislerinin tepkisini çekti. TBMM’de komisyon üyeleriyle görüşmeler gerçekleştiren Jeoloji Mühendisleri Odası Antalya Şube Başkanı Mustafa Karancı, düzenlemenin yapı güvenliğinden ziyade yeni bir bürokrasi ve maliyet yükü yarattığını ifade etti.
Mühendislere 6 Milyon TL'lik Teminat Barajı
Düzenlemenin en çok tartışılan yönlerinden biri, kurulması öngörülen zemin ve temel etüt kuruluşları için istenen finansal şartlar oldu. Sektörde, bu kuruluşlar için düşünülen teminat tutarının 6 milyon TL seviyesinde olacağı ifade ediliyor.
"Mühendisler Bürolarını Kapatmak Zorunda Kalacak"
Teklifte, zemin etütleri ve buna bağlı proje üretim süreçlerinin Bakanlık tarafından belgelendirilecek yeni kuruluşlar üzerinden yürütülmesinin öngörüldüğünü ifade eden Karancı şunları söyledi:
“Bu düzenleme ile mevcut serbest mühendislik hizmeti sunan meslektaşlarımız ya yüksek sermaye ve kurulum maliyeti gerektiren zemin ve temel etüt kuruluşları kuracak ya da bürolarını kapatmak zorunda kalacaktır. Biz jeoloji mühendisleri olarak bu konuda ciddi kaygılar taşıyoruz.”
"Sorun Yöntemde, Denetim Şart"
Bakanlığın yapı güvenliğini artırma hedefini doğru bulduklarını ancak yöntemin hatalı olduğunu savunan Karancı, “Biz de sahada daha kaliteli zemin etütlerinin yapılmasını istiyoruz. Ancak bunun yolu yeni zemin etüt kuruluşları kurmak değil, denetim mekanizmasını güçlendirmektir." değerlendirmesinde bulundu.
Fiyatlar Neden 5 Kat Artacak
Düzenlemede yer alan harç oranları ve personel zorunluluklarının maliyetleri katlayacağını ifade eden Karancı, teknik verileri şu sözlerle aktardı:“Mimari, statik, tesisat, elektrik gibi proje müelliflerinin yaptıkları hizmetler için herhangi bir harç alınmazken; zemin ve temel etütlerini üreten jeoloji mühendisi proje müelliflerinden toplam hizmet bedelinin %28’ine kadar varan oranda Bakanlık tarafından harç alınması öngörülmektedir. Zemin laboratuvarlarının her sondajın başında sabahtan akşama kadar personel bulundurması zorunlu hale getirilmektedir. Bu bir laboratuvar görevi değildir. Kontrol görevlisi uygulaması ve zorunlu personel maliyetleri de eklenince, zemin etüt fiyatlarının en az 5 kat artması beklenmektedir.”
"Kalite Artmayacak, Sadece Maliyet Yükselecek"
Getirilen bu ağır yükümlülüklerin yapı güvenliğine doğrudan bir katkı sağlamayacağını savunarak denetim mekanizmasına dikkat çeken Başkan Karancı,“Fiyatlar katlanacak, Bakanlık bu tutarlardan ciddi bir harç alacak. Ancak sahada bağımsız, sürekli ve nitelikli bir denetim mekanizması kurulmadığı sürece bu artışın kaliteye yansıması mümkün değildir. Sorun zemin etütünü kimin yaptığı değil, denetimin yapılmamasındadır.” diye konuştu.
"Takipçisi olacağız"
Karancı, Meclis süreci öncesi komisyon üyelerine teknik rapor ve değerlendirmeleri sunduklarını belirterek açıklamasını şu şekilde tamamladı:
“Süreci kamu yararı, mesleki yetkinlik ve deprem güvenliği ekseninde takip etmeyi sürdüreceğiz"
