Antalya’da satın alınan veya sahiplenilen evcil hayvanların çeşitli gerekçelerle sokağa bırakılması ve barınaklara terk edilmesi, her geçen gün daha da artan sayılarla birlikte gündemdeki yerini koruyor. Özellikle yüksek maliyetler, hayvan sahiplerinin şehir veya ülke değiştirmesi ve kayıt dışı hayvan satışları terk vakalarının artmasında etkili olurken, Antalya Veteriner Hekimler Odası Başkanı Tevfik Murat Karabayoğlu, Akdeniz Gerçek’e özel açıklamalarda bulundu. Karabayoğlu, özellikle cins hayvanların yüksek bedellerle satın alındıktan sonra sokağa bırakılmasının ciddi bir sorun haline geldiğini belirterek, mikroçip ve kayıt sisteminin önemine dikkat çekti.
“Cins Hayvanlar Sokaklara Bırakılıyor”
Hayvan satışlarının özellikle internet üzerinden ve bazı işletmeler aracılığıyla devam ettiğini belirten Tevfik Murat Karabayoğlu, yüksek bedeller ödenerek satın alınan hayvanların daha sonra terk edilmesinin ciddi bir sorun oluşturduğunu söyledi. Karabayoğlu:
“Hayvanların pet shoplarda alım satımı hâlâ yoğun şekilde devam ediyor. İnsanlar, yüksek miktarlarda para ödeyerek satın aldıkları cins hayvanları daha sonra sokağa bırakabiliyor. Özellikle ülkelerine dönmek zorunda kalan kişiler, hayvanlarını sokakta terk ediyor. Sahipsiz kalan bu hayvanlar ise barınaklara götürülüyor.”
Hayvan satışının kontrol altına alınması amacıyla yapılan düzenlemelere de değinen Karabayoğlu, artık kedi ve köpek satışlarının geçmişte olduğu gibi pet shopların tamamında yapılmadığını, satışların daha çok üretim çiftlikleri ve belirli kanallar üzerinden gerçekleştirildiğini ifade etti.
“Mikroçip Terk Edilmelerin Önüne Geçmek İçin Fırsat”
Karabayoğlu, hayvanların kimliklendirilmesinin terk vakalarının önüne geçilmesinde önemli bir araç olduğunu söyledi. Kedi ve köpeklerin mikroçip ile kayıt altına alınmasının, sokağa terk edilen hayvanın sahibine ulaşılabilmesi açısından büyük önem taşıdığını belirten Karabayoğlu:
“Kayıt yaptırma zorunluluğu, yani mikroçip ve kayıt uygulaması, aslında hayvanların terk edilmesinin ve sokağa bırakılmasının önüne geçmek için elimizde önemli bir fırsat” ifadelerini kullandı.
Ancak birçok hayvan sahibinin hâlâ kayıt işlemlerini yaptırmadığını belirten Karabayoğlu, bunun terk edilen hayvanların sahibinin tespit edilmesini zorlaştırdığını dile getirdi.
“Sahibini Tespit Etmek Önemli”
Terk edilen hayvanların tespit edilmesi halinde çeşitli yaptırımlar bulunduğunu ifade eden Karabayoğlu, burada en önemli noktalardan birinin hayvanın sahibinin belirlenmesi olduğunu söyledi. Karabayoğlu, kimliklendirme sayesinde hayvanın kime ait olduğunun tespit edilebileceğini belirterek, “Normalde terk edilen hayvanların tespiti halinde ciddi yaptırımları var, cezaları var. Ama sahibini tespit etmek önemli” dedi. Karabayoğlu ayrıca kimliklendirme sisteminin yalnızca cezai yaptırım açısından değil, hayvanın yeniden aynı kişiye verilmesinin önüne geçilmesi bakımından da önem taşıdığını belirtti.
Ev Ortamından Sokağa Uzanan Zorlu Süreç
Özellikle ev ortamında büyüyen hayvanların sokağa terk edilmesinin hayvanlar açısından ağır sonuçlar doğurduğunu söyleyen Karabayoğlu, bu hayvanların sokak koşullarına uyum sağlamakta zorlandığını ifade etti. Karabayoğlu:
“Artık cins hayvanlar o kadar fazla sokağa atılıyor ki, yüksek miktarlarda para ödenerek satın alınan veya üretilen birçok cins hayvanı sokaklarda görüyoruz. Bu durum onlar için oldukça zorlayıcı. Ev ortamında doğup büyüyen ve bu koşullarda beslenen bir hayvanın sokakta yaşam mücadelesi vermesi çok güç” diye konuştu.
Terk edilen hayvanların hayvanseverler tarafından toplanarak barınaklara götürüldüğünü belirten Karabayoğlu, barınaklardaki yoğunluğun da sorunun başka bir boyutunu oluşturduğunu söyledi.
“Büyümüş Hayvanın Sahiplendirilmesi de Zor”
Barınaklara bırakılan hayvanların yeniden sahiplendirilmesinin her zaman kolay olmadığını ifade eden Karabayoğlu, özellikle belli bir yaşa ulaşmış hayvanların yeni bir yuva bulmakta zorlandığını belirtti. Karabayoğlu:
“Barınakların şartları zaten çok iyi değil. O hayvanlar barınaklarda ya da sahiplendirilmeye çalışılıyor ama büyümüş ve belli bir yaşa gelmiş bir hayvanın sahiplendirilmesi de zor” dedi.
Kendi kliniklerinde de benzer durumda çok sayıda hayvan bulunduğunu belirten Karabayoğlu, bu hayvanların yeni sahiplerini beklediğini söyledi.
Antalya’da Terk Oranı “Çok Yüksek”
Antalya’da satın alınan veya sahiplenilen hayvanların sokağa bırakılması ve barınaklara terk edilmesi konusunda durumun ciddi boyutta olduğunu ifade eden Karabayoğlu özellikle ekonomik koşulların hayvan terklerinin artmasında önemli bir faktör olduğunu belirterek, hayvan sahiplenmenin yalnızca mama masrafından ibaret olmadığını vurguladı:
“Artık eskisi gibi değil. Bir hayvana bakmak gerçekten maliyetli bir hale geldi. Aşı, mama ve veterinerlik hizmetlerinin artan maliyetleri, hayvan sahiplerini ekonomik açıdan zorluyor.”
Artan Masraflar Terk Nedenleri Arasında
Hayvanların bakımında rutin sağlık kontrollerinin yanı sıra mama ve ilaç giderlerinin de önemli bir maliyet oluşturduğunu belirten Karabayoğlu, ekonomik sıkıntı yaşayan bazı kişilerin hayvanlarını sokağa bırakmayı tercih ettiğini söyledi. Karabayoğlu: “Aşıların düzenli takibi, mama fiyatlarının yükselmesi ve hastalık durumunda veterinerlik hizmetlerinin maliyetli olması, sahipleri ekonomik açıdan zorluyor. İnsanlar bu giderlerle karşılaştığında, masrafları karşılamak yerine hayvanlarını sokağa bırakmayı tercih edebiliyor” ifadelerini kullandı.
Antalya’da Turistlerin Bıraktığı Hayvanlar Gündemde
Antalya’nın turizm kenti olması nedeniyle farklı bir sorunla daha karşılaşıldığını belirten Karabayoğlu, bazı turistlerin ülkelerine dönerken beraberlerinde getirdikleri hayvanları götürmekte zorlandığını ve hayvanların Antalya’da bırakılabildiğini söyledi. Karabayoğlu, bu durumun sokak hayvanı popülasyonunu artıran faktörlerden biri olduğunu belirterek, “Yanlarında getirdikleri hayvanları da götürmekte zorluk çekiyorlar. Tekrar ülkelerine dönerken bırakıp gidiyorlar. Bunlar da ekstra bir sokak hayvanı popülasyonunda artış sağlıyor” dedi.
“Hayvan Bakmak Artık Sadece Karnını Doyurmak Değil”
Evcil hayvan sahiplenmenin geçmişe göre çok daha kapsamlı bir sorumluluk haline geldiğini belirten Karabayoğlu, hayvanların artık ailelerin bir ferdi olarak görüldüğünü söyledi. Karabayoğlu, “Hayvan bakmak deyince eskiden sadece karnını doyurmak anlaşılıyordu. Ama günümüzde öyle değil. Ailemizin bir ferdi oluyor o baktığınız hayvan” dedi. Rutin parazit uygulamalarından aşılara, bakımdan veteriner kontrollerine kadar birçok gider bulunduğunu belirten Karabayoğlu, hastalık durumunda tedavi masraflarının da ciddi boyutlara ulaşabildiğini ifade etti.
Çözümün Anahtarı: Sorumlu Sahiplenme ve Kimliklendirme
Antalya’da artan terk vakaları, hayvan sahiplenmenin yalnızca bir heves veya kısa süreli bir karar olarak görülmemesi gerektiğini bir kez daha gündeme getiriyor. Veteriner Hekimler Odası Başkanı Tevfik Murat Karabayoğlu’nun açıklamalarında öne çıkan başlıklardan biri ise mikroçip ve kayıt sistemi oldu. Hayvanın kimliklendirilmesi, terk edilmesi halinde sahibinin tespit edilmesini kolaylaştırırken, hayvan sahiplerinin de sahiplenme öncesinde uzun vadeli bakım maliyetlerini ve sorumluluklarını göz önünde bulundurması gerekiyor.
