Yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya kalan Antalya Müzesi’nden eserlerin taşınması, hem sanatseverleri hem de tarihçileri endişelendirdi. Aralarında Knidos Afroditi, Herakles Lahdi ve Perge’nin Kızı gibi eşsiz eserlerin yer aldığı 13 özel parça, kültür mirasının en önemli hazineleri arasında.
Müze Kapatılma Tehlikesinde
16 Temmuz 2025’te Antalya Arkeoloji Müzesi, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın başlattığı “Yeni Müze İnşaatı ve Eserlerin Taşınması” projesi kapsamında geçici olarak ziyarete kapatıldı. 2020 yılında yapılan deprem performans analizi sonucunda yapının yüksek riskli olduğu belirlendi. Güçlendirme seçeneği yerine yıkım ve yeniden yapım kararı alındı. Ancak bu karar, Antalya kamuoyu ve kültür-sanat çevrelerinde tartışma yarattı.
Müzede Güvenlik ve Taşınma Tartışması
Antalya Müzesi’nin yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya kalması, eserlerin tek tek çıkarılması sürecini başlattı. Halatlarla çekilerek taşınan bazı parçaların görüntüleri sosyal medyada infiale yol açtı. Durum, yalnızca Antalyalıları, Meslek gruplarını ve müze mücadelecilerini değil, ünlü tarihçi İlber Ortaylı’yı da güvenlik ve olası çalınma riskleri konusunda endişelendirdi.
13 Eşsiz Eser
Google Arts & Culture tarafından belirlenen 13 benzersiz eser paylaşıldı. Knidos Afroditi, Ariadne Lahit Kapağı, Berenice Vazosu, Dans Eden Kadın, Sunak (Bomos), Artemis ve Burçlar, Leto, Perge’nin Kızı (Plancia Magna), Aurelia Botiane Demetria'nın Lahdi, Herakles Lahdi, Yorgun Herakles (Herakles Farnese), Şampiyon Theronides’in Lahdi, Bronz Kuş (Ölü Kuş) eserleri bu listede yer almıştı işte o liste:
Knidos Afroditi
Roma dönemine ait olan bu eser, ünlü heykeltıraş Praxiteles’in (MÖ 330) en tanınmış çalışmalarından birinin kopyasıdır. Orijinali bulunmasa da Roma kopyaları ve Knidos’un sikkeleri sayesinde eserin tasviri yapılabilmiştir.
Ariadne Lahit Kapağı
1995’te Perge yakınlarında keşfedilen bu kapak, Girit Kralı Minos’un kızı Ariadne’yi tasvir eder. Efsaneye göre Minotaur’u yenen Theseus tarafından terk edilen Ariadne, şarap tanrısı Dionysos tarafından bulunur. Kapakta bu dramatik an işlenmiştir.
Berenice Vazosu
Ksanthos kazılarında bulunan bu kabartmalı şarap kabı, MÖ 246-222 yılları arasında Mısır Kraliçesi II. Berenice’ye hediye edilmiştir. Üzerindeki Tykhe figürü bereket ve şansı simgeler.
Dans Eden Kadın
Roma dönemine ait bu mermer heykel, beyaz cilt ve siyah kıyafet detaylarıyla dikkat çeker. Antalya Müzesi koleksiyonunun en nadide parçalarından biridir.
Sunak (Bomos)
Arykanda kazılarında bulunan bu küçük sunakta tanrıça Athena yerel üslupta betimlenmiştir. Üzerindeki kırmızı boya kalıntıları hâlâ görülebilmektedir.
Artemis ve Burçlar
Perge Antik Kenti’nde bulunan bu eser, 12 burcun sembollerini kabartma olarak içerir. Merkezde ise tanrıça Artemis tasvir edilmiştir.
Leto
Elmalı-Bayındır Tümülüsü’nde bulunan fildişi heykelcik, omzunda erkek çocuğu ve yanında kızıyla Leto’yu betimler. Likya efsanelerine konu olmuş bu figür, MÖ 7. yüzyıla tarihlenir.
Perge’nin Kızı (Plancia Magna)
MS 2. yüzyılda Perge’de yaşamış Plancia Magna, kentin imar faaliyetlerinde önemli rol oynamıştır. Siyasi ve sosyal görevler üstlenmesiyle döneminin sıra dışı kadınlarından biridir.
Aurelia Botiane Demetria'nın Lahdi
Sütunlarla bölünmüş yapısıyla dikkat çeken bu lahit, yüksek kabartma figürleriyle Roma dönemi sanatının önde gelen örnekleri arasındadır.
Herakles Lahdi
Mermerden yapılan bu eser, Herakles’in on iki görevini betimler. “Torre Nova” tarzındaki işçiliğiyle öne çıkar.
Yorgun Herakles (Herakles Farnese)
MS 2. yüzyılda Perge’de yapılan bu kopya, ünlü heykeltıraş Lysippos’un eserinden esinlenmiştir. Herakles, Nemea aslanını öldürdükten sonra dinlenirken tasvir edilmiştir.
Şampiyon Theronides’in Lahdi
2000 yılında Patara’da bulunan bu lahit, yedi uluslararası spor ödülü kazanmış atlet Lucius Septimus Theronides’e aittir. “Paradoxos” unvanıyla anılmıştır.
Bronz Kuş (Ölü Kuş)
Arykanda kazılarında ortaya çıkarılan bu bronz heykelcik, hareketsiz haldeki bir kartalı betimler. Roma dönemine tarihlenir.
