Antalya Ticaret Borsası (ATB) Ağustos Ayı Meclis Toplantısı’nda konuşan Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, iş dünyasının karşı karşıya kaldığı zorlukları dile getirdi. Çandır, yüksek maliyetler, düşük kur politikası ve finansmana erişim sıkıntılarının üretimi ve ihracatı doğrudan etkilediğini belirterek, uygun faizli kredi ve kur desteği mekanizmalarının acilen devreye alınması gerektiğini vurguladı.
İş Dünyası Zor Günler Geçiriyor
ATB Meclis Toplantısı, Meclis Başkanı Erdoğan Ekinci başkanlığında gerçekleşti. Toplantıda yönetimin bir aylık faaliyetleri üyelerle paylaşılırken, ATB Başkanı Ali Çandır ekonomik tabloyu detaylı şekilde değerlendirdi. Çandır, üretim, istihdam ve ihracat yapan tüm sektörlerin ciddi baskı altında olduğunu söyledi.
“Girdi maliyetlerindeki artış, istihdam sorunları, yüksek faizler ve finansmana erişimdeki güçlükler üretimimizi olumsuz etkiliyor. Buna bir de düşük kur eklenince dış pazarlarda rekabet edemez hale geldik” dedi.

İş Dünyası İflasın Eşiğinde
İhracat yapan üyelerinin artık yurt dışına fiyat veremez noktaya geldiğini, sanayi kuruluşlarının ise azalan satışlar ve artan maliyetler nedeniyle zarar açıklamaya başladığını belirten Çandır, “Son aylarda iflas ve konkordato haberleri sıkça gündeme gelirken, ilk 1000 sanayi kuruluşunun önemli bir kısmı da zarar beyan etmiştir. Bu tablo, şirket bilançolarıyla öz sermayeler arasındaki dengesizlikten ve enflasyon muhasebesinden kaynaklanmaktadır. Finansmana erişemeyen işletmeler borçlarını çeviremez hale gelmiştir. Bu nedenle karar vericilerimizden uygun faizli kredi ve kur desteğini kapsayan mekanizmaların ivedilikle devreye alınmasını bekliyoruz. Ancak bu şekilde üretimimizi ve ihracatımızı koruyabilir, istihdamı sürdürebilir ve ülkemizin büyümesine katkı sunmaya devam edebiliriz" diye konuştu.
Nefes Kredisi Yeniden Gündemde
Geçen ay Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nin (TOBB) Merkez Bankası ile Hazine ve Maliye Bakanlığı izniyle başlattığı yaklaşık 30 milyar TL'lik Nefes Kredisi'nin kısa sürede tükendiğini anımsatan Çandır, “Bu durum piyasada nakde erişimin ne kadar hayati olduğunu göstermektedir. Başkanımız Rifat Hisarcıklıoğlu öncülüğünde, TOBB olarak yeni bir nefes kredisi için çalışmalarımızı sürdürüyoruz" dedi.
Enflasyon Düştü Ama Rekabet Gücü Zayıf
Uygulanan politikalara karşın enflasyonun hâlâ yüksek olduğuna dikkat çeken Çandır, “İki yılı aşkın süredir uygulanan dezenflasyon politikaları, talebi daraltmaya yönelik para politikalarına odaklanmıştır. Toplumumuzun ve sektörlerimizin ağır bedeller ödediği bu politikalarla enflasyon belirli ölçüde düşse de, halen yüzde 33 seviyesindeki oran, hem dünya hem de gelişmekte olan ülkeler ortalamasının çok üzerindedir” dedi.
Yüksek maliyetler ve düşük kur politikasının özellikle tarımı vurduğunu belirten Çandır, “Tarım ürünleri ihracatında fiyat en büyük kriterdir. Ancak biz, rakiplerimize kıyasla en az yüzde 30 daha pahalı durumdayız” diye konuştu.
Tarımda Verimlilik Artışı Dikkat Çekiyor
Tarım alanlarının yüzde 20 daralmasına rağmen üretimde artış sağlanmasının verimlilikten kaynaklandığını vurgulayan Çandır, “ILO, OECD ve Eurostat verilerine göre son 10 yılda ülkemizde emek verimliliği yüzde 26 artarken, orta-üst gelirli ülkelerde bu artış yüzde 19’da kalmıştır. Ancak toplam faktör verimliliğinde geri kalmamız makro politikaların sonucudur” dedi.
Antalya Ekonomisi Sezon Ortasında Beklentiyi Karşılamadı
Yılın ilk çeyreğinde iyimser beklentilerin hâkim olduğunu ancak temmuzdan itibaren turizm, tarım ve hizmet sektörlerinde düşüş yaşandığını belirten Çandır, Antalya’nın ülke ekonomisinin de gerisinde kaldığını söyledi.
“Temmuz ayında Antalya’da kurulan şirket sayısı yüzde 4,8 azaldı, kapanan şirket sayısı ise yüzde 14,5 arttı” diyen Çandır, borçlarını ödemede Antalya’nın ülke ortalamasından daha başarılı olduğunun altını çizdi.
Antalya İhracatı Türkiye’nin Gerisinde
Ocak-Temmuz döneminde Türkiye ihracatı yüzde 5,9 artarken, Antalya’da yüzde 2,7 düşüş yaşandığını söyleyen Çandır, “Yaş meyve-sebze ihracatında küçük bir artış var ama maden ve sanayi ürünlerinde kayıp sürüyor” dedi.
Kadın İstihdamında Türkiye’nin İlk Üçünde
Antalya’nın istihdamda yüzde 4,8’lik pay ile Türkiye’de dördüncü sırada yer aldığını belirten Çandır, kadın istihdam oranının yüzde 38 ile ülke ortalamasının üstünde olduğunu söyledi.
“Tarım sektöründe kayıtlı istihdamın yüzde 5’inden fazlasını Antalya karşılıyor. Buna rağmen üyelerimiz nitelikli işgücü bulmakta zorlanıyor” dedi.
Dijital Tarım Zirvesi Hazırlıkları Başladı
Dünyada dijitalleşmenin hızla arttığını vurgulayan Çandır, Antalya’nın bu dönüşümde öncü olması gerektiğini ifade ederek, “Uluslararası katılıma açık Dijital Tarım Zirvesi için hazırlıklarımızı başlattık” dedi.
Ukrayna ve Suriye’nin Kararları Antalya’yı Vurdu
Ukrayna’nın domates ve salatalık için vergiyi yüzde 100 artırmasıyla en çok Antalya’nın etkilendiğini belirten Çandır, “Türkiye’nin Ukrayna’ya ihraç ettiği domatesin yüzde 68’i Antalya’dan gidiyor. Ayrıca salatalığın yüzde 84’ü de yine Antalya’dan” dedi.
E-Reçete Üreticiye Risk Taşıyor
Bitki koruma ürünlerinde e-reçete sistemine geçişi olumlu bulduklarını ancak üreticiler için bazı riskler taşıdığını belirten Çandır, “Parsel ve veraset sorunu yaşayan üreticilerimiz zarar görebilir. Ruhsat dozlarının zorunlu hale getirilmesi verim kaybına yol açabilir” dedi.
Antalya’da Keçi Çalıştayı Düzenlenecek
Antalya’nın Türkiye’de en fazla keçi yetiştirilen ikinci il olduğunu belirten Çandır, 19 Eylül’de Uluslararası Keçi Çalıştayı düzenleyeceklerini açıkladı.
Yörex Almanya Yolunda
Çandır, Yöresel Ürünler Fuarı YÖREX’in bu yıl 19-21 Aralık’ta Almanya’nın Düsseldorf kentinde yapılacağını duyurdu. “Binlerce yıllık Anadolu’nun el emeği ürünlerini Avrupa pazarına taşıyacağız” dedi.
Zafer Bayramı Kutlaması
30 Ağustos Zafer Bayramı’nın 103’üncü yılını kutlayan Çandır, “Başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere tüm şehitlerimizi rahmet ve minnetle anıyorum” dedi.