Uzm. Dr. Güner, yaptığı açıklamada, ishalin hem bakteriyel hem de bakteriyel olmayan birçok etkenden kaynaklanabileceğini vurguladı. Özellikle yaz aylarında, temiz olmayan suların içilmesi ve bu sularla yıkanan yiyeceklerin tüketilmesinin, ishal vakalarının artmasında büyük rol oynadığını belirtti. Ayrıca, yaz mevsiminde sebze ve meyvelerin iyi yıkanmadan tüketilmesinin de bu rahatsızlıkların artmasına sebep olduğunu ifade etti.
Mikrobik İshallere Neden Olan Etkenler
Mikrobik ishallerin başlıca sebepleri arasında E.Coli, Salmonella, Şigella gibi bakteriler ile Giardia, Amip gibi parazitler ve Rotavirüs, Adenovirüs, Norovirüs gibi çeşitli virüsler yer almaktadır. Bu mikroorganizmalar, içme ve kullanma sularına ve besinlere karışarak hastalıklara neden olmaktadır. Klorlama ve kaynatma gibi yöntemlerle dezenfekte edilmemiş sular ve uygun şartlarda saklanmayan besinler, ishal hastalıklarına sebep olmaktadır.
Belirtiler ve Risk Grupları
İshalli hastalarda ishalin yanında bulantı, kusma, halsizlik, ateş ve kilo kaybı gibi belirtiler de görülebilmektedir. Özellikle bağışıklık sistemi düşük hastalar, iki yaşından küçük çocuklar ve 65 yaş üstü yaşlılar, ishalden daha fazla etkilenmekte ve bu grupların ishal sonucunda kaybettikleri sıvının yerine konamaması durumunda, kanlı ishale dönüşebilmektedir.
Önlemler ve Öneriler
- Yiyecek ve İçeceklerin Temizliği: Yaz aylarında besinler hızlı bozulabileceği için yemeklerin günlük olarak pişirilmesi ve soğutulmadan tüketilmesi gerekmektedir. Özellikle açıkta satılan ve son tüketim tarihi belli olmayan yiyeceklerin tüketiminden kaçınılmalıdır. Sebze ve meyveler bol miktarda temiz su ile yıkanmalıdır.
- Hijyen Kurallarına Dikkat: Eller bol su ve sabunla en az 20 saniye boyunca iyice yıkanmalı, kullanılacak suyun temiz olduğundan emin olunmalı ve mümkünse dezenfekte edilmelidir. Gıdalar kapalı ortamda muhafaza edilmeli, hayvanların temas ettiği besinler tüketilmemelidir. İshalli olan kişilerin kullandığı ve ortak kullanılan tuvalet ile lavabolar temizlenerek dezenfekte edilmelidir.
- Sıvı Alımı ve Beslenme: Yaz aylarında vücudun kaybettiği sıvıyı yerine koymak için bol su içilmeli ve sağlıklı, hijyenik koşullarda hazırlanmış yiyecekler tüketilmelidir. Kuruyemiş, çikolata ve kızartma gibi gıdalardan uzak durulması önerilmektedir.
- Sağlık Kuruluşlarına Başvuru: 24 saatten uzun süren ishal, bulantı, kusma, ateş, baş ağrısı ve idrar miktarında azalma durumlarında sağlık kuruluşuna başvurulması önemlidir.
