Yükselen enflasyon karşısında piyasada büyük para ihtiyacı artmıştı. Sık sık 500 ila 1000 TL’lik banknot basılmasına ilişkin talepler hala devam ederken Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, üst banknot ihtiyacı konusunda teknik analizlerin sürdüğünü belirtti. Karahan, "Bir karar verildiğinde, bu, kamuoyuyla şeffaflık çerçevesinde paylaşılacaktır" diyerek ilk kez yeni bir banknot için yeşil ışık yakmıştı.
200 TL'nin Dolaşımdaki Payında Rekor
Artan enflasyon ile birlikte harcama sepetini oluşturan mal ve hizmetlerin fiyatları yükseldiği için piyasadaki en yüksek değerli banknot olan 200 TL'ye olan talep özellikle 2021’den sonra hızla arttı. 2017 yılında dolaşımdaki banknotların yüzde 25’ini 200 TL'lik banknotlar oluştururken, 2021 sonunda bu oran yüzde 40’a, bugün ise yüzde 76’ya ulaştı. Bu, şu ana kadar 200 TL'lik banknotların ulaştığı en yüksek düzey.
100 TL'lik Banknotların Düşüşü
2021 yılında dolaşımdaki payı yüzde 50 olan 100 TL'lik banknotların payı ise bugünlerde yüzde 19’a düştü. Bu da 100 TL'lik banknotların şu ana kadar gördüğü en düşük oran olarak kaydedildi. Dünya Gazetesi’nin haberine göre, en büyük iki banknotun piyasadaki payı böylece yüzde 95’e ulaşmış oldu. Buna karşılık 50 TL'lik banknotların payı yüzde 3, 20 ve 10 TL'lik banknotların payı ise yüzde 1’er düzeyine indi.
2004 Yılı Örneği
200 TL'lik banknotların ulaştığı yüzde 76 pay oldukça yüksek ancak daha önce bundan daha yüksek paya ulaşan banknotlar da olmuştu. Örneğin, 2004 yılında en yüksek banknotun payı yüzde 85’e kadar çıkmıştı.
ATM'lerde Değişiklikler
Geçtiğimiz haftalarda ATM'lerden günlük para çekme limiti 10 bin TL'den 20 bin TL'ye çıkarıldı. Bu değişiklikle, bazı bankalarda 7 bin 500 TL olan komisyonsuz para çekme limiti 15 bin TL'ye yükseltildi. Ayrıca, ATM'lerde 20 TL'lik banknot kullanımı sona erdi. Bu adımlar, piyasanın değişen ihtiyaçlarına yönelik olarak atılmış önemli adımlar olarak görülüyor.
